Category: Навіны Быхава

Быхаўскае браканьерства: сеткі, дынастыі і бяссілле прафілактыкі

Навіна ад

Чарговы рэйд Быхаўскай міжраённай інспекцыі аховы жывёльнага і расліннага свету зноў паказаў тое, пра што ў раёне гавораць даўно: браканьерства ў Быхаве і навакольных вёсках застаецца не выпадковым парушэннем, а ўстойлівай мясцовай праблемай.

Інспектары канфіскавалі ў жыхара аднаго з сельскіх населеных пунктаў забароненыя прылады лову – жакі і рыбалоўныя сеткі. Мужчына, заўважыўшы супрацоўнікаў інспекцыі, паспрабаваў схаваць снасці, але падчас агляду домаўладання яны былі выяўлены і канфіскаваны.

Фармальна гэта чарговы паспяховы рэйд. Але для Быхаўскага раёна такая навіна гучыць амаль будзённа. Тут даўно ведаюць, што незаконная рыбалка трымаецца не на адзіночках, а на цэлых сямейных лініях, дзе досвед браканьерства перадаецца ад дзядоў да ўнукаў, а інспектары са сваімі ўзорна-паказальнымі вымярэннямі даўжыні жакоў выглядаюць проста дзецьмі.

У Быхаве, ды і на тым самым Чыгірынскім вадасховішчы, ёсць людзі, для якіх лоўля забароненымі снасцямі даўно стала не эпізодам, а пастаянным заняткам. Яны ведаюць месцы, звычкі інспекцыі, спосабы маскіроўкі і шляхі адыходу.

Таму пытанне не толькі ў канфіскаваных сетках. Пытанне ў тым, чаму раён дзесяцігоддзямі не можа справіцца з тымі, хто ператварыў незаконны промысел у звыклы лад жыцця.

Рэйды патрэбныя. Кожная канфіскаваная сетка – гэта выратаваная рыба. Але аднымі рэйдамі немагчыма перамагчы сістэму, якая даўно ўбудавалася ў мясцовую рэальнасць. Пакуль вядомыя парушальнікі зноў і зноў вяртаюцца да вады, прафілактычныя гутаркі выглядаюць занадта слабым адказам.

Быхаўскаму раёну патрэбная не толькі справаздачнасць пра канфіскаваныя снасці, а шчырая размова пра маштаб праблемы:

хто скупляе рыбу;

хто прыкрывае нелегальны промысел маўчаннем;

чаму адны і тыя ж прозвішчы гадамі застаюцца ў полі чутак, але сітуацыя не змяняецца.

Менавіта ў гэтым галоўная бяда. Браканьерства ў Быхаве – не проста шкода прыродзе. Гэта паказчык таго, што мясцовая сістэма кантролю даўно буксуе. Інспекцыя працуе, сеткі канфіскуюцца, школьнікам чытаюць лекцыі, але прамысловае браканьерства нікуды не знікае.

Пакуль барацьба будзе зводзіцца да асобных рэйдаў, Быхаў так і застанецца раёнам, дзе браканьеры адчуваюць сябе больш упэўнена за закон.

Фота раённай газеты.

У Быхаве двое наркакур’ераў асуджаны на 15 гадоў

Навіна ад

У Быхаве два чалавекі сталі перад судом за дастаўку з Расіі наркотыкаў і раскладванне іх па тайніках для наркаспажыўцоў.

Абодва мужчыны далучыліся да арганізаванай злачыннай групы дзеля хуткага заробку. Яны працавалі на інтэрнэт-краму, якая займалася продажам наркатычных сродкаў і псіхатропных рэчываў на тэрыторыі Расіі і Беларусі. 

Як высветліла следства і суд, іх задачай была дастаўка асабліва небяспечных рэчываў праз дзяржаўную мяжу. Атрымаўшы чарговую партыю псіхатропаў у Расіі, кур’еры перавозілі яе ў Беларусь, пасля чаго раскладвалі наркотыкі ў загадзя падрыхтаваныя тайнікі. Каардынаты закладак перадаваліся пакупнікам пасля аплаты тавару. Такім чынам абвінавачаныя ўдзельнічалі ў наладжанай схеме незаконнага абароту наркотыкаў.

Адна з паездак стала для кур’ераў апошняй. Падчас уезду ў Беларусь іх затрымалі супрацоўнікі міліцыі. Праваахоўнікі выявілі і канфіскавалі з тайнікоў больш за 300 грамаў мефедрону. Паводле экспертнай ацэнкі, гэта асабліва небяспечнае псіхатропнае рэчыва.

На судзе абодва абвінавачаныя прызналі сваю віну. Патлумачылі, што пайшлі на злачынства дзеля заробку і не задумваліся пра магчымыя наступствы сваіх дзеянняў. Аднак суд палічыў прадстаўленыя доказы дастатковымі для прызнання іх вінаватымі ў незаконным абароце псіхатропных рэчываў у складзе арганізаванай групы.

Суд Быхаўскага раёна вынес кожнаму пакаранне ў выглядзе 15 гадоў пазбаўлення волі. Акрамя таго, яны павінны выплаціць штраф у памеры 500 базавых велічынь кожны.

Фотаздымак: pravo.by

Аграрыі Быхаўшчыны спадзяюцца на добрае надвор’е і фартуну

Навіна ад

Першы намеснік старшыні Быхаўскага райвыканкама Сяргей Сыса (на фота) ў свежым паведамленні пра ход першага ўкосу намаляваў цалкам добразычлівую карціну. Травы сёлета лепшыя, надвор’е паспрыяла, тэхніка часткова абноўлена, аграрыі працуюць на поўную сілу, а нарыхтаваных кармоў павінна хапіць жывёле на ўвесь асенне-зімовы перыяд.

Накасілі – яшчэ не значыць нарыхтавалі

На першы погляд гэта звычайная сезонная справаздача: колькі гектараў убрана, колькі сена і сенажу трэба нарыхтаваць, колькі галоў буйной рагатай жывёлы неабходна забяспечыць кармамі. Але калі супаставіць гэтыя словы з матэрыяламі Камітэта дзяржаўнага кантролю, пракуратуры і публікацыямі ў самім раёне, аптымістычная карцінка пачынае рассыпацца.

Праблема Быхаўшчыны не ў тым, што ў чэрвені 2026 года дрэнна растуць травы. Праблема ў тым, што добрыя травы і добрае надвор’е не адмяняюць сістэмных правалаў у якасці кармоў, утрыманні жывёлы, падзяжы жывёлы і арганізацыі працы гаспадарак.

Начальнік быхаўскага райсельгасхарчу робіць акцэнт на ўдалым старце корманарыхтоўкі. Пад першы ўкос у раёне адведзена амаль 11 300 гектараў, з іх убрана каля пятай часткі. Асобна падкрэсліваецца, што люцэрна і бабовыя травы ўдаліся добра.

Аднак ключавое пытанне не толькі ў тым, колькі травы скасілі, а ў тым, якой якасці корм потым апынуўся ў траншэях і на фермах.

У 2023 годзе Камітэт дзяржаўнага кантролю паведамляў пра парушэнні тэхналогіі нарыхтоўкі і захоўвання кармоў у Магілёўскай вобласці. Паводле вынікаў лабараторных даследаванняў значная частка праверанага сенажу была аднесена да нізкаякасных кармоў трэцяга класа, а сярод раёнаў з найбольшай доляй такога сенажу называўся менавіта Быхаўскі раён.

Гэтыя даныя дапаўняла і інфармацыя БелТА пра вынікі даследавання якасці травяных кармоў больш чым у трохстах сарака сельскагаспадарчых арганізацыях.

То-бок афіцыйны аптымізм адносна зялёнай масы сам па сабе нічога не даказвае. Трава можа вырасці добрай, але корманарыхтоўчая кампанія ўсё роўна можа скончыцца нізкапажыўным сенажом, парушэннямі захоўвання і прыпіскамі аб’ёмаў.

Што з падзяжом?

Тым часам падзёж БРЖ у раёне вылічаўся сотнямі галоў.

Сыса кажа, што якасны корм забяспечыць здароўе пагалоўя і дасць станоўчы вынік у надоях і прывагах. Гучыць як па нотах. Але менавіта здароўе пагалоўя ў раёне ўжо станавілася прадметам жорсткага разбору.

На пасяджэнні Быхаўскага райвыканкама ў лютым 2024 года былі названы лічбы, якія дрэнна спалучаюцца з дабратворнай рыторыкай.

Паводле афіцыйнай публікацыі райвыканкама, за 2023 год у сельскагаспадарчых арганізацыях раёна пала шэсцьсот восемдзесят дзве галавы буйной рагатай жывёлы. З іх дзевяноста чатыры галавы склалі звышнарматыўны падзёж.

Гэта не дробная статыстычная хібнасць і не выпадковы эпізод. Калі падзеж ідзе на сотні галоў, гаворка ўжо не пра надвор’е і не пра адзін няўдалы месяц, а пра якасць кіравання жывёлагадоўляй.

Тым больш што ў той жа публікацыі проста гаварылася пра грубыя парушэнні кармлення і ўтрымання, безгаспадарчасць, ігнараванне тэхналагічных рэгламентаў, невыкананне заатэхнічных і ветэрынарных правілаў. Прычыны называліся адкрыта: не стыхія, а арганізацыя працы.

Асабліва паказальны студзень 2024 года. Толькі за адзін месяц у Быхаўскім раёне пала сто дваццаць галоў буйной рагатай жывёлы. У якасці прычын называліся несвоечасовае выпойванне малодзівам нованароджаных цялят і неналежны санітарны стан на малочна-таварных комплексах і фермах. Гэта таксама было зафіксавана ў матэрыяле райвыканкама.

Менавіта тут узнікае галоўнае супярэчанне. Цяпер намеснік старшыні райвыканкама гаворыць пра пільную ўвагу да кармоў і будучага здароўя жывёл. А ў больш ранніх афіцыйных матэрыялах улады самі прызнавалі, што жывёлы гінулі не праз анамальную засуху або надзвычайную сітуацыю, а праз элементарныя парушэнні догляду, кармлення і санітарыі.

Колькі ёсць і колькі было

Яшчэ адзін прыгожы паказчык са свежай справаздачы Сысы – больш за 22 тысячы галоў буйной рагатай жывёлы ў раёне і больш за 8,6 тысячы галоў малочнага статка. Але агульны раённы паказчык хавае сітуацыю па канкрэтных гаспадарках.

Увосень 2024 года раённая прэса пісала, што ў ААТ «Абідавічы», ААТ «Вароніна», КУП «Мокранскі Агра» і СК «Дуброва» было дапушчана зніжэнне пагалоўя буйной рагатай жывёлы. Там жа гаварылася пра гаспадаркі, якія не дацягнулі да леташніх прываг. Гэтыя даныя змяшчаліся ў публікацыі Быхаўскай раённай газеты пра жывёлагадоўлю.

Таму спасылка на агульнае пагалоўе гучыць уражліва толькі да таго часу, пакуль не паглядзець на дынаміку ў асобных арганізацыях. Калі частка гаспадарак губляе жывёлу і не выконвае паказчыкі па прывагах, то размова пра будучую эканоміку ад якасных кармоў застаецца хутчэй надзеяй, чым даказаным вынікам.

Надоі таксама пад пытаннем

Сяргей Сыса звязвае якасць кармоў з будучымі надоямі. Але ў раёне ўжо былі прыклады, калі ўзорныя аб’екты з часам апыналіся сярод праблемных.

Так, малочна-таварны комплекс «Новы Свет» ААТ «Абідавічы» некалькі гадоў таму падаваўся як паспяховы аб’ект. У 2020 годзе раённая прэса пісала, што комплекс штодня здаваў дзяржаве амаль дзве тысячы семсот кілаграмаў малака. Пра гэта расказвалася ў артыкулеі пра работу комплексу «Новы Свет».

Але ўжо ў 2024 годзе гэты ж комплекс апынуўся сярод адстаючых па надоях. Загаварылі пра тое, што на малочна-таварных комплексах «Сялец» і «Новы Свет» не змаглі атрымаць нават 1000 кілаграмаў малака за справаздачны перыяд. Такі паварот добра паказвае, наколькі асцярожна трэба ставіцца да парадных публікацый пра жывёлагадоўлю.

Вось гэта залудзілі

Вось і новая тэхніка не адмяняе старыя правалы. У справаздачы асобна пералічваецца абнаўленне парка: два новыя аўтамабілі МАЗ, два кормаўборачныя камбайны і дзве касілкі. Для справаздачы гэта важная дэталь, але яна не закрывае пытанне арганізацыі работ.

Раней падчас маніторынгу КДК высвятлялася, што ў ААТ «Навабыхаўскі» правядзенне корманарыхтоўкі стрымлівалася недахопам паліва. Пра гэта паведамлялася ў публікацыі пра праверкі корманарыхтоўкі. То-бок праблема была не толькі ў наяўнасці тэхнікі, але і ў элементарным забеспячэнні работ. Машыны можна купіць, але гэта не гарантуе своечасовую ўборку, правільнае захоўванне кармоў і дысцыпліну на месцах.

Сёння Сыса гаворыць пра перазалужэнне плошчаў і ўцягванне зямель пасля меліярацыі. Але і гэты пункт выглядае лепш у справаздачы, чым у кантрольных матэрыялах мінулых гадоў.

Яшчэ ў 2022 годзе ў Магілёўскай вобласці фіксаваліся праблемы з перазалужэннем луговых угоддзяў. У публікацыі пра вынікі кантролю гаварылася, што ў гаспадарках Быхаўскага раёна да такіх работ не прыступалі, хаця яны непасрэдна ўплываюць на ўраджайнасць травяных кармоў.

Пра гэта паведамлялі «Магілёўскія ведамасці». Таму фраза пра перазалужэнне ў справаздачы гучыць не як доказ устойлівага парадку, а як напамін пра праблему, якую гадамі даводзілася падцягваць праз кантроль і адміністрацыйны ціск.

А чыноўнікі ўсё спадзяюцца

Усе думкі Сяргея Сысы пабудаваны вакол надзеі. Надвор’е дапамагло, травы выраслі лепшыя, тэхніка абноўлена, кармы будуць нарыхтаваны, жывёлы павінны даць надоі і прывагі. Але ранейшыя афіцыйныя матэрыялы паказваюць, што слабое месца Быхаўскага раёна не толькі ў надвор’і і не толькі ва ўраджайнасці траў.

Слабое месца – у якасці кармоў, выкананні тэхналогій, санітарыі, захаванасці пагалоўя і кіраванні гаспадаркамі. Менавіта таму словы пра добры першы ўкос не адказваюць на галоўнае пытанне: што змянілася ў сістэме, якая ўжо прыводзіла да нізкаякаснага сенажу, звышнарматыўнага падзяжу, парушэнняў утрымання жывёл і скарачэння пагалоўя ў асобных сельскагаспадарчых арганізацыях?

Пакуль на гэтае пытанне няма адказу, справаздача выглядае не як доказ пераадолення праблем, а як чарговая сезонная карцінка-размалёўка: надвор’е дапамагло, травы пайшлі, чыноўнікі спадзяюцца на лепшае. Але надзея – гэта яшчэ не эканоміка. Між тым Быхаўскі раён не выключэнне з агульнага правіла. Да таго ж гэта самы вялікі раён на Магілёўшчыне.

Фота БелТА.

Быхаўчане просяць паказаць стан асфальту на Стаханаўскай і развеяць міф пра супертэхналагічны рамонт

Навіна ад

Быхаўскія прапагандысты любяць паказваць ударныя тэмпы рамонту асфальтавага пакрыцця на вуліцах горада. То там, то тут пад бадзёрую музыку кружаць трактары і каткі. Шчаслівыя работнікі ЖКГ або ДРБУ весела раскідваюць асфальт.

Карацей, усё танцуе і спявае, траўка зелянее, сонейка блішчыць.

Апошняя такая справаздача была апублікавана нядаўна. Гаворка ідзе пра тое, як мясцовае ДРБУ № 196 прыступіла да ўкладкі новага асфальту на дарозе Кузькавічы – Красніца.

Што мы бачым:

  • работы вядуцца поўным ходам;
  • задзейнічаны асфальтаўкладчык, 3 дарожныя каткі і 6 аўтамашын;
  • у вёсцы Кузькавічы будзе ўладкаваны абсалютна новы ўчастак дарогі працягласцю 1,7 кіламетра;
  • тут плануецца пакласці 3 228 тон асфальтабетону;
  • дагаворны кошт работ на гэтым аб’екце складае 1 мільён 30 тысяч рублёў.

А вось ролік пра асфальтавае пакрыццё на вуліцы Стаханаўскай у самім горадзе, апублікаваны ў TikTok, толькі мільгануў і знік. І нядзіўна. На ім паказана тое, як у Быхаве рамантуюцца дарогі, калі побач няма відэа- і фотакамер. Работы ў гэтым выпадку вядуцца па прынцыпе “пусці-павалюся”, без усялякіх балетных па. Пара лапат асфальту туды, пара – сюды, і ўсіх дзялоў. “Адну ямку засыпалі, а на другую асфальта не хапіла” – каментаваў сітуацыю аўтар роліка.

Відэадоказ разгільдзяйства, безгаспадарчасці і ашуканства быў выдалены не таму, што бардак выправілі. Проста змагары з рэальнасцю растлумачылі аматару здымак, на якім свеце ён жыве і як перашкаджае сваімі ролікамі будаўніцтву светлай будучыні ў Быхаве.

Аднак заткнуць рот усім у быхаўскіх уладаў не атрымліваецца. Быхаўчане звярнуліся да нас у рэдакцыю з цалкам нявіннай просьбай: папрасіць чыноўнікаў прадэманстраваць на відэа прыгажосці Стаханаўскай і не перацягваць коўдру на Кузькавічы.

Чакаем ад журналістаў “Маяка Прыдняпроўя” фільма і загадзя ўпэўненыя ў тым, што кінастужка пра Стаханаўскую заткне за пояс знакаміты “Сайлент Хіл”.

Фота з адкрытых крыніц.

У Быхаве недалюбліваюць пісьменнікаў-землякоў, але паважаюць пісьменнікаў з КДБ

Навіна ад

Быхаўская раённая газета паведамляе, што на сустрэчы з пісьменнікамі-землякамі

у раённым цэнтры культуры панавала асаблівая, неверагодна цёплая атмасфера.

Пісьменнікі Аляксандр Казека (на фота злева), Сяргей Украінка, Уладзімір Ясеў і Сяргей Данілаў зачыталі свае самыя вядомыя творы.

Гаварылі пра жыццё, натхненне і вечнасць з намеснікам старшыні райвыканкама Аляксандрам Саксоновым. Менавіта ён у мінулым фізрук і кандыдат у майстры спорту па плаванні адказвае цяпер за духоўнае развіццё Быхаўшчыны.

Вельмі паказальна, што на сустрэчы не прысутнічаў Мікалай Леўчанка – таксама вядомы і заслужаны пісьменнік.

У Быхаве, трэба адзначыць, стаўленне да пісьменнікаў неадназначнае. Напрыклад пра пісьменніка-быхаўчаніна Сяргея Антонава, чые кнігі выдадзены тыражом каля паўмільёна экзэмпляраў і перакладзены на пяць моў, паклапацілася мясцовае ўпраўленне КДБ.

У пратэстах 2020-га Антонаў не ўдзельнічаў, але пісаў у незалежных СМІ пра бардак у Быхаве. Сяргею давялося эміграваць і апошняе згадванне пра яго звязана з выставай у польскім прэзідэнцкім палацы – там гучалі новыя навелы Антонава.

Падобна, што і ў Мікалая Леўчанкі, некалі аблашчанага ўладай, цяпер адносіны з ёй не самыя лепшыя. Затое ў Аляксандра Казекі, у мінулым супрацоўніка КДБ, усё ў ажуры. Ён узначальвае супольнасць пісьменнікаў Магілёўшчыны.

Фота раённай газеты.

Дзядуля з быхаўскай вёскі прыехаў на прыём да галоўнага “дэпутата” вобласці – калонка зламалася

Навіна ад

Прызначаныя “дэпутаты” актыўнічаюць па ўсёй Магілёўшчыне, але вялікага толку ад іх, мяркуючы па фактах, няма.

78-гадовы жыхар вёскі Давыдавічы Быхаўскага раёна прыехаў у Магілёў на прыём да старшыні абласнога савета “дэпутатаў” Аляксандра Гарошкіна . Па пытанні “тэхнічнага абслугоўвання водазаборнай калонкі і добраўпарадкавання тэрыторыі населенага пункта: абкосу травы ў месцы працы аўтамагазіна і калонкі”.

Пры гэтым у вёсцы Давыдавічы ўсё добра з прадстаўніцтвам. Грудзінаўская выбарчая акруга N 22 – гэта якраз Давыдавічы і некалькі суседніх вёсак. Там 652 выбаршчыкі і ёсць свой “дэпутат” раённага савета. Плюс “дэпутаты” сельскага савета. Плюс галоўны “дэпутат” Быхаўскага раёна Вячаслаў Сідарэнка, плюс цэлая “палата прадстаўнікоў”. Аж чатыры паверхі “народнага” прадстаўніцтва.

І пры ўсім гэтым 78-гадовы стары ідзе не да “дэпутата” ў сваёй вёсцы, не тэлефануе на прамую лінію старшыні Быхаўскага райвыканкама. Ён едзе ў Магілёў – да старшыні абласнога савета “дэпутатаў” Аляксандра Гарошкіна.

Гэта не капрыз і не няведанне сістэмы. Гэта – дакладны сацыяльны разлік чалавека, які, мяркуючы па ўзросце, праз усе ўзроўні ўжо прайшоў. Ён ведае, што маленькія “дэпутаты” выслухаюць, паабяцаюць і заб’юць болт. А вось калі трапіць да абласнога начальства – будзе вынік.

І ён аказаўся правы. Па выніках прыёму ў Гарошкіна прызначаны канкрэтныя тэрміны:

  • калодзеж пачысцяць да 1 чэрвеня;
  • калонку абслужаць да 15 чэрвеня; 
  • смецце з могілак вывезуць да канца мая.

Зрэшты, раённы “дэпутацкі” корпус у той дзень не сядзеў без справы. Старшыня Быхаўскага раённага савета “дэпутатаў” Вячаслаў Сідарэнка не толькі прысутнічаў на прыёме ў Гарошкіна, але і паспеў суправадзіць у аграгарадку Новы Быхаў “дэпутата палаты прадстаўнікоў” Аляксандру Міхеенку, якая ацэньвала пасевы рапсу, газіфікацыю, электрыфікацыю і спажыўкааперацыю.

Такім чынам пад кантролем усё: ад калонкі ў глухой вёсцы да плана ГОЭЛРО, у якім Міхеенка, Гарошкін і Сідарэнка, трэба меркаваць, разбіраюцца лепш за ўсё.

Фота ведамаснага сайта Магілёўскага аблвыканкама.

Быхаў: змова маўчання вакол брудных таямніц

Навіна ад

Быхаў не толькі самы бедны, але і самы карумпаваны горад, чыноўнікі якога могуць перажыць і дзесяць Лукашэнак.

У Быхаве вынесены прысуд па справе аб махлярстве ў асабліва буйным памеры. Шэсць жанчын страцілі больш за 158 тысяч рублёў, адна з іх пазбавілася кватэры маці. Суд адбыўся, прысуд вынесены. Але ў самім горадзе пра гэта не ведае ніхто. Зрэшты, для Быхава гэта не фокус.

Абрады за чужы кошт

Суд Быхаўскага раёна разгледзеў справу аб махлярстве ў асабліва буйным памеры. Абвінавачаная прадстаўлялася «спадчыннай знахаркай» і абяцала зняць «вянец бясшлюбнасці», пазбавіць ад «родавага праклёну» або вылечыць хваробы. Здольнасцямі яна не валодала і выконваць абяцанні не збіралася – гэта ўстанавіў суд.

Гісторыя адной з шасці пацярпелых гаворыць сама за сябе. Паверыўшы ў «абрады», яна прадала кватэру маці, здала ў ламбард залатыя ўпрыгажэнні, пераканала сваякоў і знаёмых аформіць крэдыты. Знахарцы пайшло больш за 120 тысяч рублёў. Агульная шкода – больш за 158 тысяч рублёў. Прысуд – 6 гадоў калоніі агульнага рэжыму, штраф 9000 рублёў. Прозвішча асуджанай не агалошваецца – прысуд не ўступіў у законную сілу.

Між тым у Быхаве да варажбы ставяцца без асаблівага здзіўлення – традыцыя даўняя. У свой час гэтым займалася нават былы дырэктар хлебазавода Антаніна Хонанава – ужо пасля выхаду на пенсію. Раён невялікі, усе ведаюць адзін аднаго.

Суд быў, быхаўчане не ў курсах

Пасля таго як наш рэсурс апублікаваў матэрыял пра прысуд, у рэдакцыю напісалі чытачы. Усе паведамлялі адно: ніхто ў Быхаве нічога не чуў – ні пра справу, ні пра працэс, ні пра прысуд. Мясцовыя СМІ прамаўчалі. Але гэта не першы выпадак, калі раённая газета «Маяк Прыдняпроўя» аддае перавагу не заўважаць нязручных падзей, у якіх удзельнічаюць не рабочыя і сяляне, а тыя хто змагаецца за іх дабро.

Калі маўчанне – сістэма

У 2004 годзе «Беларусь Сегодня» напісала пра тое, што намеснік старшыні Быхаўскага райвыканкама, куратар чарнобыльскай праграмы Дзмітрый Ігнацьеў пяць разоў незаконна адправіў сваю дачку ў Італію па праграме для «дзяцей Чарнобыля». Раённая газета артыкул перадрукавала – але прозвішча Ігнацьева з тэксту прыбрала. Ён у той час курыраваў і газету.

У 2019 годзе гісторыя паўтарылася. На гэты раз з пераемнікам Ігнацьева. У цэнтры Быхава, на пажарнай лесвіцы Дома культуры, знайшлі павешаным 16-гадовага Мікіту М. Следчы камітэт распачаў справу па артыкуле «Давядзенне да самагубства». Гараджане гаварылі: учынак хлопца выглядае як помста камусьці – занадта публічным было месца. Дырэктар гімназіі адмовілася каментаваць самагубства, у райвыканкаме таксама маўчалі. Куратарам камісіі па справах непаўналетніх, з-за некампетэнтнасці якой загінуў юнак, тады быў намеснік старшыні райвыканкама Віктар Агнетаў (на фота) – ён жа курыраваў раённую газету.

АгнетаўУсе беларускія выданні напісалі пра трагедыю. «Маяк Прыдняпроўя» абмежаваўся спачуваннямі сям’і – ні слова пра расследаванне, ні слова пра камісію.

У Быхаве ўмеюць захоўваць брудныя таямніцы. Дзесяцігоддзямі.

Фота з адкрытых крыніц.

Пляж быў. Чаму Быхаў каля Дняпра застаўся без гарадскога месца для купання

Навіна ад

Замест таго, каб перагружаць цэнтральную плошчу Быхава помнікамі, улады маглі б вырашыць пытанне з арганізацыяй пляжа ў горадзе, які стаіць на Дняпры.

Быхаўская раённая газета апублікавала спіс афіцыйна дазволеных месцаў для купання ў Быхаўскім раёне. Гэта навіна сама па сабе добрая: купальны сезон адкрыты, вадаёмы названыя, дно, як паведамляецца, абследавана і ачышчана. Але ў спісе зноў бачная старая праблема – у самога Быхава, горада на Дняпры, няма паўнавартаснага гарадскога пляжа на гэтай рацэ.

Згодна з публікацыяй, на тэрыторыі раёна вызначаны пяць аб’ектаў, дзе арганізавана купанне:

  • «Возера № 86», размешчанае ў 3,1 кіламетра на ўсход ад Быхава;
  • возера ва ўрочышчы «Дубкі», у 2,5 кіламетра на паўднёвы ўсход ад Быхава;
  • сажалка па вуліцы Меліяратараў у Быхаве;
  • месца адпачынку на Чыгірынскім вадасховішчы, у 0,18 кіламетра на захад ад вёскі Кароткія;
  • акваторыя ракі Дняпро, якая прымыкае да пляжа на паўночны ўсход ад аграгарадка Новы Быхаў.

Фармальна Дняпро ў пераліку ёсць. Але гэта не гарадскі пляж Быхава, а ўчасткі ў чорта на кулічках.

Для жыхароў райцэнтра розніца прынцыповая: горад стаіць каля ракі, але афіцыйнае месца для купання на Дняпры знаходзіцца не каля горада. Сто восемдзесят метраў ад вёскі Кароткія – добра. Ведаць бы толькі дзе гэтая вёска і колькі да яе піліць.

Пляж быў, але чыноўнікі яго наўмысна згубілі

Пляж у Быхаве быў. Ён знаходзіўся прыкладна ў кіламетры ад ускраіны Быхава. Там быў і белы пясок, і кабінкі для пераапранання. Потым месца для адпачынку перанеслі ў Дубкі.

Для сям’і з дзецьмі, пажылога чалавека або чалавека без аўтамабіля паездка ў Дубкі – гэта ўжо не прагулка да вады, а асобная лагістыка. Затое для начальніка з казённай машынай – усё проста. Ды і гараджан, якія будуць назіраць за купаннем чыноўніка ў Дубках менш.

Чым было матывавана жаданне быхаўскіх уладаў закрыць гарадскі пляж, можна толькі здагадвацца. Можа, у кагосьці дача была бліжэй да Дубкоў, чым да горада?

Помнікі знаходзяцца хутчэй, чым пляж

На гэтым фоне асабліва заўважныя гарадскія прыярытэты. Напрыклад,у раёне Кастрычніцкай плошчы помнікаў стала настолькі шмат, што яны ўжо пачынаюць спрачацца адзін з адным за прастору. А калі прыгледзецца, за новымі аб’ектамі бачныя разбураны замак і сінагога без даху.

Асобны прыклад – памятны знак памежнікам усіх пакаленняў, урачыста адкрыты ў Быхаве ў 2022 годзе. і гэта пры тым, што Быхаў ні з адной краінай не мяжуе. Тут усё прасцей: кіраўніцтва горада доўга займалася помнікамі на Кастрычніцкай плошчы, таму што яна знаходзіцца каля ўезду і адразу трапляецца на вочы прыезджаму начальству.

Варта было б спытаць у жыхароў

Гісторыя з пляжам як раз той выпадак, калі райвыканкаму варта было б пачаць не з чарговай справаздачы, а з адкрытай размовы. Напрыклад, правесці апытанне жыхароў Быхава: ці патрэбны гораду пляж на Дняпры, дзе ён павінен быць, якім павінен быць пад’езд, ці патрэбныя кабінкі, ратавальны пост, урны, асвятленне і нармальная дарога.

Такая размова была б карысней, чым чарговая паказушная ініцыятыва. Таму што пляж – гэта не дэкор. Гэта бяспека, даступнасць і простае права быхаўчан карыстацца ракой, побач з якой яны жывуць. Калі афіцыйнага месца няма, людзі ўсё роўна ідуць да вады, але ўжо на стыхійныя спускі, дзе няма праверанага дна, ратавальнікаў і зразумелых межаў купання.

Улады рэгулярна нагадваюць пра правілы бяспекі на вадзе, але бяспеку нельга звесці толькі да забаронаў. Яна пачынаецца з інфраструктуры: з нармальнага спуску да вады, абследаванага дна, абсталяванай зоны адпачынку і зразумелай адказнасці службаў.

Калі пляж быў, лагічна спытаць, як і чаму яго выключылі з гарадскога жыцця. Калі месца каля Дняпра нельга выкарыстоўваць па санітарных, экалагічных або іншых прычынах, гэта таксама трэба растлумачыць людзям. А калі прычына толькі ў асабістых матывах чарговага прызначэнца Лукашэнкі, то прычым тут горад? Феадальныя надзелы ў законах Беларусі пакуль не замацаваныя юрыдычна.

Фота з адкрытых крыніц.

У Быхаве асудзілі шарлатанку

Навіна ад

На шэсць гадоў зняволення асудзілі жыхарку Быхаўскага раёна за асабліва буйное махлярства шляхам падманнага лячэння.

Шэсць жанчын, якія прыходзілі да “патомнай знахаркі”, старацілі больш за 158 тысяч рублёў. Гэта высветілася на працэсе ў Быхаўскім райсудзе. “Знахарка” знаёмілася з людзьмі і пераконвала іх, нібыта можа зняць «вянец бясшлюбнасці», пазбавіць ад «радавога праклёну» або вылечыць цяжкія хваробы. За свае так званыя «рытуалы» яна патрабавала вялікія сумы грошай, хоць насамрэч не валодала ніякімі незвычайнымі здольнасцямі і не збіралася выконваць абяцанні.

Адна з пацярпелых, паверыўшы ў «лячэнне», пайшла на крайнія меры: прадала кватэру маці, заклала ў ламбард залатыя ўпрыгожанні і ўгаварыла родных і знаёмых узяць для яе крэдыты. У выніку яна перадала шарлатанцы больш за 120 тысяч рублёў.

На судзе абвінавачаная сваёй віны не прызнала. Яна сцвярджала, што атрымлівала ад жанчын грошы нібыта ў пазыку, а ніякіх абрадаў не праводзіла.

Жанчыну асудзілі да шасці гадоў пазбаўлення волі і прызначылі штраф у памеры 9 тыс. рублёў. Акрамя таго, суд задаволіў грамадзянскія пазовы пацярпелых аб кампенсацыі матэрыяльнай і маральнай шкоды.

Прысуд пакуль не ўступіў у законную сілу.

Фотаздымак: www.freepik.com

У Быхаве нагу мужчыны заціснула ў мотакультыватары

Навіна ад

Работнікам аддзела МНС у Быхаве давялося дапамагаць мужчыне, нага якога захрасла ў мотакультыватары.

Быхаўчанін апрацоўваў прысядзібны ўчастак мотакультыватарам. Фрэза агрэгата зачапіла адзенне і заціснула мужчыне нагу.

Ратавальнікі дэмантавалі частку механізма з дапамогай спецыяльнага абсталявання і перадалі пацярпелага медыкам.

Фота раённай газеты.