Эпоха аўтарынка на Гомельскай шашы ў Магілёве скончылася.
Амаль 30 гадоў праіснаваў аўтарынак побач з аўтасэрвісам на Гомельскай шашы. Але ўсяму калісьці прыходзіць канец. У студзені 2026 года гэта здарылася і з аўтарынкам, які пэўна яшчэ доўга будуць помніць магілёўскія аўтатаматары. У свой час там можна было купіць шмат чаго – ад фарбаў для аўтамабіля і дробных дэталяў да бэушных калёсных дыскаў і такіх жа ўжываных дэталяў кузава.
Як сцвярджае тэлеграм-канал Mogilevnews, ў апошні час аўтарынак пераўтварыўся ў барахолку. А ўладальнікі аўтамабіляў для набыцця неабходных запчастак усё больш аддавалі перавагу пакупкам праз інтэрнэт ці ў спецыялізаваных магазінах.
А калісьці жыццё на аўтарынку віравала. Прычым не толькі гандлёвае, але і грамадскае. Так, гандляры час ад часу праводзілі забастоўкі з прычыны тых ці іншых парушэнняў іх правоў. Былі там і забастоўкі салідарнасці з іншымі прыватнымі прадпрымальнікамі.
Яна тычылася забеспячэння свабоды вызнання і вызначыла асновы рэлігійнай памяркоўнасці шляхты і вольных людзей у Польскім каралеўстве і Вялікім Княстве Літоўскім.
Лічыцца пачаткам узаконенай рэлігійнай свабоды ў дзяржаве, з’яўляецца першым падобным дакумэнтам у Еўропе. Скасавала рэлігійныя матывацыі ў якасці адмазкі за злачынства: забіў ці скраў – ідзеш па крымінальцы і без розніцы пан ці халоп і якой веры. Дыскутуй, непрымай – але рук не распускай.
У 2003 годзе тэкст канфедэрацыі ўнесены ў спіс Памяць свету ЮНЕСКА.
1577 год. Кароль і вялікі князь Стэфан Баторы надаў Магілёву магдэбургскае права і герб.
“Тое место наше Могилевское, яко у своих границах заложено есть, (вместо литовскаго права на) право немецкое, которое майдебурским названо, умыслили есмо преложити”.
Разам з магдэбургскім правам, Магілёў атрымаў свой першы герб – “вежу мурованую, высоко веденую”.
1588 год. Жыгімонт III Ваза зацвердзіў Трэці статут Вялікага княства Літоўскага.
Звод законаў феадальнага права, які закончыў кадыфікацыю права ў ВКЛ.
Пасля таго як быў прыняты Статут Вялікага Княства Літоўскага 1566, кадыфікацыйная работа не спынілася. Праз два гады Гарадзенскі сойм унёс папраўкі ў некаторыя артыкулы і стварыў камісію для дапрацоўкі Статута. Камісія для выпраўлення Статута была выбрана і на Люблінскім сойме 1569.
Да канца 1584 работа над Статутам была скончана, але ў сувязі з тым, што ён ігнараваў акт Люблінскай уніі 1569, прадстаўнікі Польшчы доўгі час не дапускалі яго зацвярджэння на агульным сойме Рэчы Паспалітай.
1781 год. Нарадзіўся Юзаф Дашчынскі.
Беларускі піяніст і кампазітар. Капітан нацыянальнай віленскай гвардыі.
Выкладчык ігры на фартэпіяна ў Віленскім універсітэце, дырыжор аркестра мінскага губернскага маршалка Л. Ракіцкага, з якім ён выступаў у розных гарадах Беларусі.
Аўтар больш як 100 музычных твораў, якія выдаваліся ў Ляйпцыгу, Вільні, Вене, Пецярбургу, Варшаве, Маскве, у тым ліку вальсы, паланэзы. Таксама аўтар літургічнага твора – Вастрабрамская літанія.
За адзін з вакальных паланэзаў у 1812 годзе быў адораны брыльянтавым пярсцёнкам ад расійскага імператара Аляксандра І.
Памёр 10 верасня 1844 года.
1889 год. Нарадзіўся Язэп Мамонька.
Беларускі нацыянальны дзеяч, публіцыст.
Стваральнік першага беларускага вайсковага аб’яднання ў Рызе (1917), адзін з заснавальнікаў і каіраўнікоў Цэнтральнай беларускай вайсковай рады, дэлегат Першага Усебеларускага з’езда, дзеяч Беларускай Народнай Рэспублікі, сябра прэзідыума Народнай Рады БНР. Удзельнік Першай і Другой Усебеларускіх канферэнцый.
У 1920-х гадах жыў у Чэхаславакіі і Латвіі.
На хвалі беларусізацыі пераехаў у БССР і адразу 11 верасня 1928 года быў арыштаваны ДПУ, у 1929 годзе прыгавораны да 10 гадоў лагераў, 2 верасня 1937 – да расстрэлу.
Расстраляны 10 верасня 1937 года ў Карэліі.
Рэабілітаваны Генеральнай пракуратурай Расіі 25 сакавіка 1993 года.
Палута Бадунова і Язэп Мамонька, 1921 г.
1919 год. Нарадзіўся Павел Кармунін.
Народны артыст Беларусі.
Акцёр франтавых брыгад мастацкай самадзейнасці, тэатра Савецкай ваеннай адміністрацыі ў Берліне, Казанскага тэатра, Беларускага тэатра імя Янкі Купалы.
Акцёр запомніўся гледачам па ролях Лявона Зябліка («Раскіданае гняздо» Я. Купалы), дзеда Цярэшкі («Рудабельская рэспубліка» паводле С. Грахоўскага), Торгалы («Брама неўміручасці» К. Крапівы), Кудасава («Пагарэльцы» А. Макаёнка), Аўдзея («Страсці па Аўдзею» У. Бутрамеева) і іншых, па кінастужцы «Рагаты бастыён».
Памёр 1 красавіка 2002 года.
1919 год. Афіцыйнае адкрыццё заснаванага Марка Шагалам Віцебскага народнага мастацкага вучылішча.
Вучылішча пачало працу ў памяшканні былога дому банкіра Вішняка па вуліцы Бухарынскай, 10 (цяпер вуліца Газеты «Праўда»).
Мэтр запрасіў на працу вядомых мастакоў Івана Пуні, Ксенію Багуслаўскую, Надзею Любавіну, Івана Цільбергза, Мсціслава Дабужынскага, Аляксандра Рома, Казіміра Малевіча, Юдаля Пэна і іншых.
Першым дырэктарам ўстановы стаў М. Дабужынскі.
Асобнае месца ў рабоце школы займала «Вольная майстэрня» Марка Шагала, арганізаваная на манер парыжскіх акадэмій. Асноўны ўпор у ёй рабіўся на самастойную працу навучэнцаў.
1940 год. У в. Змітраўка 2-я Клічаўскага раёна нарадзіўся Леанід Дайнэка.
Беларускі пісьменнік, лаўрэат дзяржаўнай прэміі Беларусі імя К.Каліноўскага і Літаратурнай прэміі імя І.Мележа.
Адзін з найлепшых беларускіх гістарычных пісьменнікаў.
Працаваў у часопісе «Маладосць», выдавецтве «Мастацкая літаратура». Заснавальнік фірм «Пасад» і «БелПі» (брэнд «Крамбамбуля» і іншыя).
Аўтар гістарычных раманаў часоў Полацкага княства і Вялікага княства Літоўскага – «Меч князя Вячкі», «След ваўкалака», «Жалезныя жалуды», «Назаві сына Канстанцінам», зборнікаў вершаў.
Некаторыя вершы пакладзены на музыку.
Памёр 21 жніўня 2019 года.
1943 год. Нарадзіўся Міхаіл Пташук.
Беларускі кінарэжысёр, акцёр, прадзюсар. Народны артыст БССР.
Працаваў рэжысёрам у тэатрах Масквы і Казані, на кінастудыі «Беларусьфільм».
Атрымалі шырокую вядомасць яго экранізацыі вядомых літаратурных твораў беларускіх пісьменнікаў – «Вазьму твой боль» (паводле І. Шамякіна), «Чорны замак Альшанскі» (У. Караткевіч), «Знак бяды» (паводле В. Быкава). Сярод фільмаў 1980-1990-х – гісторыка-палітычныя стужкі «Наш браняпоезд», “Кааператыў «Палітбюро», «У жніўні 44-га…».
Лаўрэат шматлікіх прэмій, узнагарод на прэстыжных кінафестывалях.
Загінуў у аўтакатастрофе 26 красавіка 2002 года ў Маскве, па шляху на прысуджэнне прэміі «Ніка».
1986 год. Узарваўся амерыканскі касмічны карабель «Чэленджэр». Загінула сем астранаўтаў.
Гэта адбылося ў 14:01 на 73-й секундзе пасля старту з мыса Канавэрал. Да гэтага часу выказваюцца розныя меркаванні аб прычынах гэтай катастрофы, якая забрала жыццё сямі астранаўтаў.
Большасць экспертаў схіляюцца да той версіі, што выбух мог адбыцца з-за пашкоджанняў у паскаральніку першай ступені з цвёрдым палівам.
2003 год. У Вялікабрытаніі пачаўся продаж новага віду паліва – GlobalDiesel.
Часткова складаецца з тых жа элементаў, што і маргарын, а таксама маянэз. Продаж арганізаваны ў супермаркетах сеткі Sainsbury’s. Вытворца – кампанія Greenwich.
У GlobalDiesel, якое мае вельмі нізкае ўтрыманне серы, дададзены адпрацаваны рапсавы алей. Прымяненне новага паліва зніжае выкід вуглякіслага газу на 5%. Паліва эканамічнае і таннае ў вытворчасці.
2017 год. Памёр Аляксандр Ціхановіч.
Беларускі эстрадны спявак. Народны артыст Беларусі.
Саліст ВІА «Верасы», Дзяржаўнага аркестра сімфанічнай і эстраднай музыкі Беларусі, стваральнік і кіраўнік першага ў Беларусі Тэатра песні (і студыі пры ім; з 2003 г. – прадзюсерскі цэнтр «Прафіартвідыён»), музычны кіраўнік беларускага канала «Сталічнае тэлебачанне».
Аўтар папулярных эстрадных песень.
2018 год. Памерла Нэлі Багуслаўская.
Беларуская спявачка, адна з першых зорак беларускай эстрады. Заслужаная артыстка БССР.
Салістка ансамбля «Арбіта-67» (разам з У. Мулявіным), Беларускай філармоніі.
Пераможца Усесаюзнага конкурса песні ў Маскве (1966).
Яе выканальніцкая манера вылучалася мяккасцю, шчырасцю, натуральнасцю. Сярод лепшых інтэрпрэтацый — песні «Белая Русь» Ю.Семянякі, «Спадчына» І. Лучанка.
Памёрла 28 студзеня 2018 года. Пахавана ў Мінску на Усходніх могілках каля мужа Ізмаіла Капланава.
Вялікі падзёж жывёлы, які спрабуюць схаваць, і адсутнасць спецыялістаў – галоўныя праблемы жывёлагадоўлі ў Магілёўскай вобласці.
Пракуратура спрабуе забяспечыць захаванасць пагалоўя кароў у Магілёўскай вобласці. Атрымліваецца пакуль не найлепшым чынам, што і зразумела – вяртанне савецкіх парадкаў з іх прымусам і адсутнасцю зацікаўленасці ў выніках працы робіць пракурорскія праверкі пустой тратай дзяржаўных сродкаў.
На першы погляд, згодна інфармацыі пракуратуры, за 2025 год падзёж скаціны скараціўся ў параўнанні з 2024 годам з 26,37 тыс. да 21,26 тыс. галоў, альбо на 19,4%. Гэта агулам па рэгіёну, але ў той жа час у пяці раёнах колькасць памёрлых кароў наадворот вырасла.
Па меркаванні спецыялістаў з пракуратуры, скаціна дохне перш за ўсё з-за парушэння тэхналагічных рэгламентаў утрымання і кармлення, несвоечасовай вакцынацыі і неэфектыўнага лячэння. Пры гэтым пракурорскія знаўцы жывёлагадоўлі прызнаюць, што “ключавой праблемай таксама застаецца неўкамплектаванасць сельгасарганізацый ветэрынарнымі і заатэхнічнымі спецыялістамі”.
Праўда, узнікае пытанне, а можа гэтая неўкамплектаванасць – гэта не “таксама”, а менавіта “перш за ўсё”? Бо калі б былі ў дастатковай колькасці людзі, якім такая праца была б патрэбная, то і не было б парушэнняў тых самых рэгламентаў? Канешне, гэтых людзей трэба зацікавіць у такой працы, але гэта ўжо не пытанне пракурорскіх правяральшчыкаў.
Ад пракурораў пры такой сістэме патрабуецца знайсці і пакараць вінаватых, напісаць разнастайныя прадпісанні. І вось з гэтым яны выдатна спраўляюцца. “Па выніках разгляду актаў нагляду да адміністрацыйнай і дысцыплінарнай адказнасці прыцягнута 759 работнікаў, у тым ліку 211 кіраўнікоў прадпрыемстваў АПК і 26 службовых асоб райвыканкамаў. Па патрабаванні пракурораў да матэрыяльнай адказнасці прыцягнута 704 работнікі на агульную суму звыш 226 тыс. рублёў, з іх 48 кіраўнікоў сельгасарганізацый”, – справаздачацца яны. Ну прыцягнулі, і што далей? Кароў стала больш? Ветэрынарныя і заатэхнічныя спецыялістамі натоўпамі пабеглі на вакантныя месцы?
Не, з пракурорскай інфармацыі гэта ніяк не вынікае. Затое вынікае іншае – што падзёж скаціны лепей схаваць для прыгожай справаздачы. Штосьці з таемнага стала яўным, але ж штосьці і не стала. “У 2025 годзе ў Магілёўскай вобласці ўзбуджана 64 крымінальныя справы па прыкметах злачынстваў, звязаных з утойваннем падзёжу БРЖ, з іх пракурорамі – 10. Па крымінальных справах устаноўлены факты ўтойвання ад уліку ў дзяржаўнай статыстычнай справаздачнасці звыш 3 тыс. галоў буйной рагатай жывёлы, падзёж якіх меў месца не толькі ў 2025 годзе, але і раней”, – рапартуе пракуратура, пэўна, лічачы, што такім чынам змагаецца са злачыннасцю ў сельскай гаспадарцы. Насамрэч, не. Усе гэтыя лічбы толькі сведчаць аб заганнай савецкай сістэме кіравання, якая адроджана ў Беларусі.
Камітэт дзяржаўнага кантролю Магілёўскай вобласці высветліў, чаму праз трыццаць гадоў фермерства на Магілёўшчыне буксуе.
Закону аб сялянскіх гаспадарках у Беларусі ўжо больш за трыццаць гадоў. У 1991 годзе на яго ўскладалі вялікія надзеі. Аднак праз тры дзесяцігоддзі доля фермераў у агульным аб’ёме сельскагаспадарчай вытворчасці па-ранейшаму мізэрная – за 2024 год усяго 2,9 працэнта.
Чаму фермерства дагэтуль не стала паўнавартаснай галіной і ў чым прычыны, асабліва ў Магілёўскай вобласці, спрабаваў разабрацца КДК рэгіёна.
Сацыялогія нібыта абнадзейвае: амаль 90 працэнтаў жыхароў Магілёўскай вобласці лічаць фермераў працавітымі, практычнымі і ініцыятыўнымі. Ім давяраюць як вытворцам якаснай прадукцыі. Аднак існуе шмат «але».
Фермеры хочуць роўных умоў, а КДК – больш гною
Як лічыць дырэктар абласнога Саюза фермераў Мікалай Шпакаў, асноўныя праблемы сялянскіх гаспадарак застаюцца ранейшымі:
мінеральныя ўгнаенні фермерам выдзяляюць па рэшткавым прынцыпе;
рэалізаваць ураджай наўпрост складана з-за слабой інфраструктуры;
востра не хапае рабочых рук;
мясцовыя ўлады не заўсёды ідуць насустрач і слаба ўзаемадзейнічаюць з КФГ.
Прасцей кажучы, спачатку ўсімі пералічанымі дабротамі ўлады спрабуюць забяспечыць свае стратныя калгасы, а фермерам дастаецца тое, што застаецца – нічога.
КДК абвінавачвае фермераў у тым, што яны амаль не займаюцца жывёлагадоўляй, і праз гэта няма арганікі для ўгнаення палёў.
У 2024 годзе фермеры Магілёўскай вобласці ўнеслі ў сем разоў менш арганічных угнаенняў, чым належыць. Мінеральных угнаенняў – на трэць менш, чым буйныя гаспадаркі. Вынік – знясіленне глебаў і нізкая ўраджайнасць: з гектара ў сярэднім збіраюць у 1,6 раза менш прадукцыі, чым у дзяржаўных арганізацыях.
Ключавое слова тут – «належыць». Ды і поспехі дзяржаўных арганізацый з іх масіраванай падтрымкай настолькі сціплыя, што наўрад ці іх можна ставіць у прыклад.
Як выйсце: фермерства – толькі шырма
Камітэт дзяржаўнага кантролю зафіксаваў дзясяткі выпадкаў, калі КФГ фактычна не вялі сельскагаспадарчай дзейнасці, але карысталіся ўсімі прадугледжанымі для фермераў ільготамі. Паводле вынікаў праверкі, чвэрць буйных КФГ атрымліваюць выручку зусім не з палёў, а з пабочнага бізнесу – ад лесанарыхтовак, грузаперавозак, арэнды і нават правядзення карпаратываў.
У Быхаўскім раёне фермерская гаспадарка зарабіла 1,8 мільёна рублёў, аказваючы выключна лесагаспадарчыя паслугі. У іншым выпадку прадпрымальнік закупляў бульбу ў вытворцаў і перапрадаў яе з нацэнкай, удвая большай за дазволеную.
Парушэнні тычацца і падатковай справаздачнасці. У Асіповіцкім раёне кіраўнік КФГ выплачваў заробкі праз падстаўнога ІП, заніжаючы выручку. У Касцюковічах кіраўнік гаспадаркі пяць гадоў запар прадаваў прадукцыю за наяўныя, не адлюстроўваючы здзелкі ў справаздачах – толькі бульбы было рэалізавана на 3 мільёны рублёў. У Івацэвіцкім раёне прадукцыя афармлялася як прыватныя продажы, каб атрымаць з бюджэту надбаўкі – 27 тысяч рублёў. У некаторых выпадках узбуджаныя крымінальныя справы.
Ключавыя ініцыятывы КДК – зноў адміністрацыйныя
Камітэт дзяржаўнага кантролю прапанаваў «аздаравіць» фермерскі сектар. Сярод ключавых ініцыятыў:
абнаўленне закона аб сялянскіх гаспадарках з магчымасцю ліквідацыі непрацуючых КФГ;
перагляд падатковых ільгот: прымяняць іх толькі да выручкі ад сельскагаспадарчай вытворчасці;
кантроль за дзяржаўнай падтрымкай і новыя механізмы яе прадастаўлення;
стымулы для жывёлагадоўлі і прыярытэтных напрамкаў;
ўцягванне буйных КФГ у рэалізацыю сацыяльных праектаў;
жорсткае захаванне патрабаванняў па захаванні ўрадлівасці зямель.
Лукашэнка ўжо падтрымаў гэтыя прапановы. Урад і аблвыканкамы атрымалі даручэнне ліквідаваць выяўленыя праблемы. Лічыцца, што справа зрушылася з месца.
Гэтым граблям ужо трыццаць гадоў
Меры, якія выглядаюць разумнымі – гэта тыя самыя граблі, на якія Беларусь наступае ўжо трыццаць гадоў. Наўрад ці яны прывядуць да кардынальных зменаў.
Фермерства як форма прыватнага прадпрымальніцтва патрабуе рынкавай логікі, мінімальнага дзяржаўнага ўмяшання і свабоды распараджацца вынікамі сваёй працы.
Сялянства – усё ж разнавіднасць капіталізму, і яно не можа развівацца ў краіне з планавай, сацыялістычнай эканомікай.
І пакуль улады будуць адміністрыраваць дзейнасць фермераў, тыя будуць займацца чым заўгодна – ад перавозак да арэнды, ад гандлю лесам да арганізацыі карпаратываў, але не фермерствам як такім.
Прынамсі частка з гэтай партыі ліфтоў была пастаўлена на акупаваныя тэрыторыі Украіны. Зараз пачаліся вяртанні пад’ёмнікаў заводу-вытворцы з-за брака.
У магілёўскага “Ліфтмаша” наспяваюць чарговыя праблемы. Крыніцы mogilev.media паведамляюць, што партыя з тысячы ліфтоў, пастаўленых у Расію і ў тым ліку на акупаваныя украінскія тэрыторыі, аказалася бракаванай і цяпер прадпрыемства чакаюць суды і непрыемныя эканамічныя наступствы.
“Магілёўліфтмаш” і “ДНР”
Супрацоўніцтва магілёўскага ліфтавага гіганта з калабаранцкай адміністрацыяй акупаваных тэрыторый фіксуецца пачынаючы з 2023 года. Сяргей Чарткоў, які зараз з’яўляецца старшынёй Магілёўскага гарвыканкама, а ў той час працаваў генеральным дырэктарам “Магілёўліфтмаша”, у жніўні 2023 года падпісаў пагадненне аб супрацоўніцтве з кіраўніцтвам так званай ДНР. Яго мэтай была як лакалізацыя зборкі ліфтоў на тэрыторыі ДНР так і прамыя пастаўкі абсталявання.
Вынікам стала пастаўка ліфтоў магілёўскага завода на акупаваныя тэрыторыі і канкрэтна ў Марыупаль. Так, ужо да канца 2023 года ў ДНР чакалі пастаўку з 150 магілёўскіх ліфтоў. Справа, відаць, прайшла паспяхова і мела далейшы працяг, бо ўжо восенню 2025 года пад’ёмнікі “Магілёўліфтмаша” ўстанаўліваліся на вуліцы 50 год СССР і праспекце Будаўнікоў – паведамляе мясцовы рэсурс MRPL.NEWS.
Штопраўда, на акупаваных тэрыторыях магілёўскі вытворца сустракаецца з жорсткай канкурэнцыяй. Так, марыупальскі мікрараён “Ленінградскі квартал”, з якога мясцовыя ўлады робяць вітрыну “пацёмкінскага” аднаўлення горада, забяспечваецца кітайскімі ліфтамі. А таксама пастаўку і мантаж ліфтавага абсталявання ў ДНР і канкрэтна ў Марыупаль ажыццяўляе “Шчэрбінскі ліфтабудаўнічы завод”.
Тысяча бракаваных ліфтоў – ужо ідуць вяртанні
Такім чынам, праблемны магілёўскі гігант сутыкаецца з сур’ёзнай канкурэнцыяй нават у такой рызыкоўнай зоне, як нестабільная тэрыторыя анексаваных земляў. Гэтая канкурэнцыя ўжо прывяла да першага гучнага правала “Магілёўліфтмаша” за ўсю яго гісторыю, калі гендырэктар прадпрыемства Руслан Страхар атрымаў па выніках 2025 года вымову за правал з экспартам прадукцыі.
А цяпер на прадпрыемства абрынуўся яшчэ і новы ўдар – партыя з тысячы ліфтоў, пастаўленая ў Расію – як паведамляюць крыніцы mogilev.media – аказалася бракаванай. Завод ужо атрымлівае назад няякасную прадукцыю і прэтэнзіі з боку партнёраў, што вядзе як да эканамічных, так і іміджавых страт.
Калі вас цікавіць, што адбываецца з лідарам магілёўскага машынабудавання, чытайце наш ранейшы агляд:
Пракуратура знайшла масу праблем у сістэме ахове здароўя Магілёўскай вобласці.
Праверка, якую правяла пракуратура Магілёўскай вобласці, паказала: праблемы ў сістэме аховы здароўя рэгіёна носяць не выпадковы, а сістэмны характар. Нягледзячы на заявы пра «станоўчую дынаміку», жыхары вобласці па-ранейшаму сутыкаюцца з недахопам урачоў, доўгім чаканнем медыцынскай дапамогі і адсутнасцю неабходных лекаў.
Адной з самых балючых праблем застаецца кадравы дэфіцыт. Медыцынскія ўстановы Магілёўшчыны недаўкамплектаваныя ўрачамі розных спецыяльнасцяў, што непасрэдна ўплывае на якасць і даступнасць дапамогі. Пры недахопе кадраў нагрузка на наяўных спецыялістаў расце, а пацыенты вымушаныя чакаць прыёму або шукаць дапамогу ў іншых рэгіёнах.
Падчас праверкі пракуроры выявілі больш за 50 парушэнняў пры правядзенні дыспансерызацыі дарослага насельніцтва. Гэта ставіць пад сумнеў эфектыўнасць прафілактычнай медыцыны, якая фармальна лічыцца адным з прыярытэтаў дзяржаўнай сістэмы аховы здароўя.
Акрамя таго, у медыцынскіх установах Магілёва, Асіповіцкага і Слаўгарадскага раёнаў зафіксаваныя перавышэнні дапушчальных тэрмінаў чакання медыцынскіх паслуг і дыягнастычных даследаванняў. Фактычна гэта азначае, што людзі не могуць своечасова атрымаць неабходную дапамогу.
Асобную заклапочанасць выклікала сітуацыя з вакцынацыяй і лекавым забеспячэннем. Пракуратура выявіла парушэнні пры выкарыстанні вакцын і вядзенні ўліковай дакументацыі па прафілактычных прышчэпках. У шэрагу ўстаноў адсутнічалі абавязковыя лекавыя сродкі, а кантроль за тэрмінамі іх захоўвання ажыццяўляўся фармальна.
Крытычны стан зафіксаваны і ў частцы фельчарска-акушэрскіх пунктаў (ФАП), якія часта з’яўляюцца адзіным месцам атрымання медыцынскай дапамогі для жыхароў вёсак. З больш як 120 правераных ФАПаў у 12 выяўлены парушэнні санітарна-тэхнічнага стану.
Па выніках праверкі пракуратура ўнесла прадстаўленне ў аблвыканкам. Аднак, як паказвае практыка, самі па сабе прадстаўленні не вырашаюць гадамі назапашаныя праблемы — пытанне ў тым, ці прывядуць высновы праверкі да рэальных зменаў у сістэме аховы здароўя рэгіёна.
Магілёўцы Усевалад Мачэкін і Усевалад Бутвянкоў, якіх лічаць датычных да рыцарскага клуба “Барысфен”, сталі фігурантамі крымінальнай справы аб удзеле ў так званым “экстрэмісцкім фармаванні”. Арганізатар клуба Павел Станкевіч – на волі.
Міністэрства ўнутраных спраў на працягу трох месяцаў двойчы дадавала імёны 20-гадовага Усевалада Мачэкіна і 18-гадовага Усевалада Бутвянкова ў так званы «пералік арганізацый, фарміраванняў, індывідуальных прадпрымальнікаў, якія маюць дачыненне да экстрэмісцкай дзейнасці». Пра гэта піша MAYDAY.
У кастрычніку 2025 года ведамства прызнала сувязь Мачэкіна і Бутвянкова з тэлеграм-каналам Sandӓr, у якім сілавікі, па ўсёй верагоднасці, знайшлі прыкметы рэабілітацыі нацызму. У дадзены момант тэлеграм-канал недаступны.
У снежні 2025 года МУС яшчэ раз згадала прозвішчы Мачэкіна і Бутвянкова ў «пераліку» як асоб, якія маюць дачыненне да “экстрэмісцкага фармавання” ў выглядзе рыцарскага клуба “Барысфен”. Апроч іх, у спісе таксама значыцца рэканструктар Павел Станкевіч (Пастухоў).
Затрыманні ў “Барысфене” пачаліся у лістападзе 2025 года. Менавіта тады і былі затрыманыя Мачэкін, Бутвенкаў і Станкевіч. Апошні быў некалькі разоў адміністрацыйна арыштаваным, а потым на яго завялі крымінальную справу.
Паводле інфармацыі mogilev.media, Павел Станкевіч зараз знаходзіцца на волі.
Мачэкін і Бутвенкаў у дадзены момант знаходзяцца ў следчым ізалятары Магілёва, ім прад’яўлена абвінавачванне ў рамках Крымінальнага кодэкса, аднак падрабязнасцяў справы няма.
На момант затрымання абодвум хлопцам было 19 і 18 гадоў адпаведна. 10 студзеня Усеваладу Мачэкіну споўнілася 20 гадоў.
Крычаўляне, відаць, канчаткова расчараваліся ў мясцовай вертыкалі.
Платформа “Tik-Tok” стала месцам, дзе абураныя гарадскім бардаком жыхары Крычава масава выказваюць прэтэнзіі да ўладаў.
А нядаўна да крытыкі УКПП «Камунальнік» далучыўся нават друкаваны орган райвыканкама. Газета «Крычаўскае жыццё», якая звычайна расхвальвае дасягненні, заклікала камунальнікаў да адказу за невывезенае смецце, якое разцягваюць па вуліцах бадзяжныя сабакі.
Гэтая ўзнагарода не першая: Ірына Віктараўна была ўзнагароджана дыпломам «Чалавек года Магілёўшчыны» ў 2020 годзе, а годам раней атрымала ганаровае званне «Чалавек года Крычаўскага раёна».
Аўтар даносу абвінаваціў старшыню ў тым, што той «забіў веру ў светлую будучыню».
У тым жа пісьме згадвалася і Пруднікава, якая, карыстаючыся службовым становішчам, лабіруе інтарэсы свайго сына – кіраўніка раённай службы вневедамаснай аховы.
І вось Андрэя Сядукова змяніў Аляксей Шарай, а Ірына Пруднікава працягвае змагацца за светлую будучыню Крычава і атрымліваць узнагароды.
Рэакцыя Ірыны Віктараўны на любую з праблем, асабліва тых, што абвастрыліся ў апошні час, зводзіцца да пагрозы напісаць ліст у вышэйстаячую інстанцыю.
Выглядае гэта смешна, але ствараецца ўражанне, што раёнам кіруе зусім не Аляксей Шарай, а штатны «чалавек года» з “залатога фонда”.
Не выпадкова ж Пруднікава аднойчы заявіла, што праз «Белую Русь» кожны можа ўплываць на сучаснасць і будучыню сваёй краіны. Яна і ўплывае. Прынамсі на дабрабыт сваёй сям’і і на хаос у Крычаве.
Гэтая зіма чамусьці стала асабліва суровым выпрабаваннем для Крычава.
Горад гэтай зімой ліхаманіць. То ў разгар цыклону чыноўнікі заяўляюць, што паведамленняў пра снежныя заносы не паступала, то накідваюцца на кіроўцаў маршрутных таксі, якія ўладкоўваюць сабе навагодні адпачынак, то рапартуюць пра тое, што са снегам удалося справіцца.
Удалося дык удалося, але, відаць, УКПП «Камунальнік», вядомае сваёй прагнасцю да бюджэтных сродкаў, не вытрымала напружання снежнага крызісу. Новая крычаўская праблема – смецце з прыватнага сектара не вывозіцца ўжо два тыдні, нягледзячы на тое, што ўсе дарогі расчышчаны.
Жыхары мікрараёна «Піянерская» кажуць, што сабранае, але не вывезенае смецце разцягваюць па вуліцах бадзяжныя сабакі. Аналагічная сітуацыя і ў іншых раёнах горада. Прычым паведамляе пра гэта раённая газета, якая чакае ад камунальнікаў тлумачэнняў.
Відавочна, цяпер уладам давядзецца разбірацца ўжо з сабакамі і журналістамі, якія следам за маршрутчыкамі і цыклонам выйшлі з-пад кантроля.
У распараджэнні нашай рэдакцыі апынулася фатаграфія замеру тэмпературы на касцюковіцкім філіяле ААТ «Булачна-кандытарская кампанія „Дамачай“. Тэмпература паветра ў працоўным памяшканні, як сведчыць датчык вымярэння ціску (зверху) і тэмпературы (знізу), склала +6,9 °C.
Прычым фота было зроблена яшчэ да наступлення вадохрышчанскіх халадоў – 13 студзеня. Што робіцца на прадпрыемстве зараз – вядома толькі Богу.
Характэрная асаблівасць такіх заводаў, размешчаных у магілёўскай глыбінцы і якія выкарыстоўваюць тэхналогіі яшчэ савецкага ўзору ў тым, што ўлетку там па-вар’яцку горача, а ўзімку дзіка холадна. Гэта значыць, тэмпература ў цэхах мала чым адрозніваецца ад вулічнай.
Аднак, менавіта касцюковіцкае прадпрыемства, калі верыць водгукам супрацоўнікаў, лідар па стварэнні малапрыдатных для чалавечага арганізма ўмоў працы.
А як жа ахова працы, тэхніка бяспекі? З гэтым, як высвятляецца, усё ў ажуры.
Літаральна днямі галоўны тэхнічны інспектар працы абласной арганізацыі галіновага прафсаюза Наталля Войтава заявіла, што на прадпрыемствах вобласці праходзяць маніторынгі тэмпературнага рэжыму ва ўмовах паніжаных тэмператур і «праведзена тлумачальная работа па павышэнні асабістай адказнасці працуючых за захаванне працоўнай і выканаўчай дысцыпліны».
Выходзіць, усё гэта – проста прыгожыя словы.
Сітуацыя ў Касцюковічах паказвае, што ўладам глыбока напляваць і на тэмпературныя рэжымы, і на забеспячэнне бяспекі працы. Прычым цягнецца ўсё гэта гадамі і дзесяцігоддзямі.
Новая старшыня райвыканкама Наталля Асмалоўская наўрад ці паспела дабрацца да завода, размешчанага ў кіламетры ад адміністрацыйнага будынка райвыканкама.
Судзячы з досведу яе папярэднікаў – і не дабярэцца.
Пра гэты завод можна даведацца толькі з публікацый раённай газеты, якая ў апошні раз удзяляла ўвагу заводу гадоў дзесяць таму і распавядала пра вафлі «Хрусцішка».
Насамрэч сітуацыя выглядае так: філіял даўно не з’яўляецца юрыдычнай асобай, ледзь зводзіць канцы з канцамі, і да людзей, якія там працуюць, нікому няма справы.
Што да інспектара Войтавай і яе аднадумцаў, то яны нешта накшталт іншапланецян: дзесьці існуюць, але навуцы асяроддзе іх пражывання дакладна невядома.
Пры гэтым, загадкавыя істоты праводзяць маніторынгі і нават, калі верыць расповедам відавочцаў, тлумачальную работу. Відавочнае, як кажуць, неверагоднае.
