Будаўнік Андрэй з 20-гадовым стажам з Магілёва распавёў, якія грошы можна атрымаць у сезон, колькі плацяць за фасады і чаму ён адмовіўся ад заробкаў у Расіі.
Ад “калыма” да стабільных заказаў
У будаўніцтве Андрэй з юнацтва. “Пачынаў з таварышам, ён і навучыў азам. Мы давалі аб’яву ў газету, прымалі званкі, выязджалі на аб’ект. Браліся за ўсё: шпатлевали падлогі, абівалі балконы вагонкай, асвойвалі цяслярскую і малярную справу. Пазней навучыліся класці кафлю і ламінат, працаваць з дэкаратыўнай тынкоўкай”, – успамінае ён.
Першы самастойны заказ запомніўся не заробкам, а праблемамі. Устаноўленая балконная рама апынулася негерметычнай, і пасля моцнага дажджу балкон заліло. Памылку давялося выпраўляць за свой кошт. Гэты выпадак, па словах майстра, стаў добрым урокам: за якасць адказваеш заўсёды сам.
З часам Андрэй выпрацаваў уласную сістэму разлікаў з кліентамі. “Я працую па выразным графіку выплат. Дамаўляемся аб цане, і ў канцы кожнага тыдня я забіраю грошы за выкананы аб’ём. Дрэнна, калі ты зрабіў велізарны кавалак працы, а табе засталіся вінны кучу грошай. Так што напрацаваў умоўна на тысячу даляраў – забраў гэтую суму і спіш спакойна”, – кажа будаўнік.
Колькі можна зарабіць
Прыбытак у будаўніцтве напрамую залежыць ад сезону. Увесну Андрэй разам з напарнікам працаваў на аб’екце ў Магілёўскім раёне з дзевяці раніцы да сямі вечара. У выніку атрымалася салідная па рэгіянальных мерках сума – за 35 рабочых дзён кожны зарабіў каля 8 тыс. рублёў.
Улетку за касметычны рамонт офіса за паўтара тыдня працы ўдалося зарабіць яшчэ каля 2 тыс. рублёў чыстымі.
Падыход да фарміравання расцэнак у майстра просты: ён загадзя ацэньвае, колькі дзён зойме праца, і разлічвае жаданы дзённы даход. “Разлічваю, каб у дзень выходзіла ад 150 рублёў зімой і ад 200 – летам», – кажа ён.
З яго слоў, у Мінску даходы вышэйшыя, таму там будаўнікі могуць за месяц зарабляць 6-7 тыс. рублёў. У рэгіёнах лічбы больш сціплыя, а зімой заказаў традыцыйна менш.
Самым прыбытковым напрамкам Андрэй называе фасадныя працы. “За квадратны метр фасада цяпер плацяць 40-50 рублёў, але, калі аб’ект складаны, можна дамовіцца і на 80-100. Хоць памятаю часы пазалетась, калі працавалі і за 15-20 рублёў”, – тлумачыць Андрэй.
Праца на вышыні і ў любое надвор’е патрабуе вынослівасці, але здараюцца і кур’ёзы. “Людзі ў нас добрыя. Часта з вокнаў прапануюць чай ці кава. Аднойчы дзядуля з дзевятага паверха падрыхтаваў нам па кубку. Мы робім глыток, а там замест цукру – соль. Выпадкова пераблытаў дзед, але мы выгляду не падалі, каб не крыўдзіць”, – кажа будаўнік.
Рублёўка і мармур за дзясяткі тысяч долараў
Больш за 15 гадоў таму Андрэй адправіўся на заробкі ў Падмаскоўе. “Месяц укалывалі на даху, ставілі кроквенную сістэму. Зарабіў тады па тых часах трохі, крыху больш за тысячу долараў”, – распавядае магілёвец.
Пазней яму давялося працаваць з элітным італьянскім мармурам – усталёўваць каміны, падлогі і ванны. Памылка ў такіх праектах каштавала занадта дорага. “Камін мог складацца з сямі элементаў, якія трэба было склеіць філігранна. Прымаў працу не гаспадар, а прадстаўнік фірмы або дызайнер. Ён літаральна вадзіў пальцам па швах: калі шоў не зроблены ідэальна ў тон каменя ці адчуваецца хоць найменшы грудок – перарабляй”, – успамінае Андрэй.
Асаблівую адказнасць патрабавалі мармуровыя ванны. “Камплект каменя каштаваў тады больш за 30 тыс. долараў. Усе слэбы выразаныя з адной скалы. Калі ты памыліўся на міліметр і малюнак не супаў – усё, унікальны прыродны ўзор страчаны. Гэта была каласальная адказнасць”, – кажа будаўнік.
Нават невялікі пралік мог абярнуцца сур’ёзнымі фінансавымі стратамі. “Памятаю, напарнік няправільна замерыў стальніцу коштам 2 тыс. долараў. Памыліўся зусім няшмат, але камень ужо не падрэжаш. Давялося яму ехаць на вытворчасць, за свае грошы дамаўляцца з майстрамі, неяк выкручвацца і перарабляць”, – успамінае ён.
На прэміяльных аб’ектах дзейнічалі строгія правілы паводзін. “Хадзілі байкі, як рабочы зайшоў у гаспадарскую прыбіральню, а ўладальнік потым прымусіў яго мяняць унітаз. Таму правіла нумар адзін: нікуды не хадзіць без дазволу кіраўніка. Прарабы нас адразу папярэджвалі, каб з гаспадарамі ў дыялогі не ўступалі, а ўсе пытанні вырашалі толькі праз пасярэдніка. Але аднойчы працавалі ў губернатара. Апынуўся нармальны мужык: заходзіў, пытаўся па справе, без лішніх пантоў”, – распавядае Андрэй.
Чаму больш не едзе ў Расію?
Сёння Андрэй аддае перавагу працаваць у Беларусі. Галоўная прычына – фінансавыя рызыкі. “У Расію цяпер ехаць не хачу. Зарабіць можна і ў нас, а там занадта шмат пасярэднікаў і левых фірмаў. Грошы асляпляюць людзей. Часта гаспадар аб’екта плаціць сумленна, але да працоўнага грошы даходзяць праз тры калена пасярэднікаў. І кожны хоча адкусіць кавалак. Табе лёгка могуць сказаць: “Ты тут накасячыў”, – і проста не аддаць рэшту. Мы так у Падмаскоўі працавалі: асноўную частку выплацілі, а “хвосцік” у тысячу долараў так і завіс. Мы гэтых грошай больш не ўбачылі. Каб табе спраўна плацілі ў такіх структурах, трэба ўмець падлізваецца, зазіраць у вочы. А ў мяне характар не той”, – кажа магілёвец.
Камфортней за ўсё, прызнаецца майстар, працаваць са звычайнымі людзьмі. “У тых, хто разбагацеў нядаўна, часта праскоквае гэтае стаўленне: “Хто ты, а хто я?”. Глядзяць пагардліва. З простымі заказчыкамі прасцей, там чалавечыя адносіны на першым месцы”, – адзначае Андрэй.
Здароўе + інструмент = грошы
Будаўніцтва патрабуе ўкладанняў у інструмент, але Андрэй прытрымліваецца прагматычнага падыходу. Дарагую тэхніку не купляе: калі інструмент адпрацаваў і акупіўся, яго мяняюць на новы.
Мяняць прафесію ён не плануе. “Пакуль у цябе ёсць здароўе і інструмент у руках – ты пры грошах. Гэта праца не для беларучак, тут трэба і спіну пагнуць, і пылам падыхаць. Але затое я сам сабе гаспадар. Мне не трэба чакаць авансу ад завода або выпрошваць прэмію ў начальніка. Зрабіў аб’ект – атрымаў разлік”, – сцвярджае майстар.
Галоўная парада тым, хто толькі прыходзіць у прафесію, гучыць лаканічна: “Галоўнае – рэпутацыя. Горад у нас невялікі, а будаўнічы свет яшчэ менш. Адзін раз накасячыш і знікнеш з радараў. А калі робіш на сумленне, то і рэклама не патрэбна, сарафаннае радыё працуе лепш любых аб’яў. Грошы прыходзяць і сыходзяць, а майстэрства застаецца”.
Фотаздымак: myfin.by
