У Слаўгарадскім раёне поспехі гандлю звязаныя са змяншэннем насельніцтва

Да Дня работнікаў гандлю намесніца старшыні Слаўгарадскага райвыканкама па эканоміцы Наталля Халаімава (на фота) расказала раённай газеце, што сацыяльны стандарт забяспечанасці гандлёвымі плошчамі ў раёне перавыкананы. Гэта праўда. Але выканаў яго не бізнес, а дэмаграфія.

Што сказала намесніца старшыні райвыканкама:

  1. Паводле даных Гандлёвага рэестра на 1 ліпеня ў раёне працуюць 110 рознічных аб’ектаў агульнай гандлёвай плошчай 7,6 тысячы квадратных метраў.
  2. Забяспечанасць складае 648 квадратных метраў на тысячу чалавек пры ўстаноўленым сацыяльным стандарце ў 610.
  3. Асноўны аператар – Слаўгарадскае адасобленае структурнае падраздзяленне Чавускага райспажыўтаварыства: 31 гандлёвы аб’ект, з іх 16 крам у сельскай мясцовасці, дзве аўтакрамы і 13 аб’ектаў грамадскага харчавання.

Забяспечанасць гандлёвымі плошчамі разлічваецца проста: плошча дзеліцца на колькасць жыхароў. Паводле даных Белстата, на 1 студзеня 2026 года ў Слаўгарадскім раёне пражывала 11 635 чалавек. Падзяліце 7,6 тысячы квадратных метраў на гэтую колькасць – атрымаеце прыкладна тыя самыя 650 метраў на тысячу. І тады лічбы Халаімавай сыходзяцца, але…

Ніводнай новай крамы для перавыканання нарматыву адкрываць не спатрэбілася. Спатрэбілася, каб з раёна сышлі людзі. Паказчык – гэта дроб, і ён расце не толькі тады, калі павялічваецца лічнік.

насельніцтва Слаўгарад

Структуру пакупніцкага кошыка Наталля Халаімава назвала цалкам прадказальнай карцінай і класічнай структурай для раёнаў, дзе прыярытэтам было і застаецца харчаванне. Параўнаем яе з агульнарэспубліканскай. Паводле даных Белстата:

  • па краіне ў першым паўгоддзі 2025 года харчовыя тавары далі 46,1 працэнта рознічнага тавараабароту, нехарчовыя – 53,9 працэнта;
  • у Слаўгарадскім раёне – прыкладна 67 працэнтаў супраць 33;
  • розніца складае каля дваццаці працэнтных пунктаў.

Доля выдаткаў на ежу – адзін з найстарэйшых паказчыкаў узроўню жыцця. Чым бяднейшая гаспадарка, тым большую частку грошай яна пакідае ў прадуктовай краме, бо ўсё астатняе – непасільная раскоша.

Дзве траціны супраць агульнарэспубліканскай паловы азначаюць зусім не асаблівы апетыт слаўгарадцаў.

Якая выснова? Калі лічыць гандаль пульсам эканомікі, як заўважыла Наталля Халаімава, то ў Слаўгарадзе гэты пульс амаль не б’ецца.

Фота раённай газеты.

Каткавец праінспектавала палі Слаўгарадчыны і дала каштоўныя ўказанні

Надзея Каткавец праінспектавала Слаўгарадскі раён: «Прывольны-Агра» ў Ржаўцы, рапсавыя палі «Заранскага» пад Безуевічамі, будаўніцтва малочна-таварнага комплексу. Сітуацыя, паводле вынікаў паездкі, «цалкам спакойная і рабочая».

Каткавец дала каштоўныя ўказанні кіраўніцтву раёна з пазіцыі кандыдата эканамічных навук і аўтара «знакамітага» трактата «Механізм дзяржаўнага рэгулявання развіцця аграпрамысловай вытворчасці Рэспублікі Беларусь у сучасных умовах».

У навуку Надзея Іванаўна падалася ўжо на пенсіі, а на працягу сваёй кар’еры, якая стала магчымай дзякуючы даўняму знаёмству з Лукашэнкам, калі чым і вылучалася, дык толькі прымітыўнай манерай выступленняў.

Слаўгарадскі раён – тое самае месца, дзе каштоўны досвед галоўнага эканаміста шклоўскага саўгаса «Гарадзец» можна паспяхова прымяняць на практыцы.

У Слаўгарадзе таксама любяць складаць быліны пра росквіт раёна паводле шаблону казкі пра саўгас-мільянер пад мудрым кіраўніцтвам Лукашэнкі.

Ніякіх доказаў гэтаму няма, як няма і доказаў таго, што ўборачная ў Слаўгарадзе ідзе паспяхова – у справаздачы пра прыезд Каткавец няма ніводнай лічбы.

Пра тое, як спрацаваў «механізм дзяржаўнага рэгулявання» і ці вывеў ён Слаўгарадчыну з ліку аўтсайдараў, мы даведаемся пазней. А пакуль вядома толькі тое, што гэты раён бесперапынна, ужо адзінаццаць гадоў, жыве ў рэжыме асаблівай дзяржаўнай падтрымкі.

Фота раённай газеты.

Загадка вуліцы Чапаева – слаўгарадскі дэтэктыў

У Слаўгарадзе ёсць вуліца, якая прыцягнула асобную ўвагу ўладаў. Што там адбываецца – загадка.

На планёрцы ў райвыканкаме абмеркавалі «сітуацыю на вуліцы Чапаева». Якая менавіта праблема ўзнікла на вуліцы імя ліхога камдзіва, раённая газета «Прысожскі край» не паведаміла, але ёю ўсур’ёз зацікавіліся і старшыня райвыканкама, і кіраўніца мясцовых «дэпутатаў». Што само па сабе насцярожвае – ні Максім Патапенка, ні, тым больш, Святлана Язерская на дробязі разменьвацца не стануць.

З паўнамёкаў становіцца зразумела, што справа не ў пажары, не ва ўрагане і не ў масавай бойцы, не ў праявах экстрэмізму, а ў парадку на прыдамавых тэрыторыях.

З чапаеўскімі домаўладальнікамі «ўжо праведзена тлумачальная работа», паколькі «парадак каля дома – гэта найперш клопат самога гаспадара».

Пагадзіцеся, вельмі падобна да знакамітага лозунга: «Выратаванне тапельцаў – справа рук саміх тапельцаў».

Фота раённай газеты.

Рыхтуй сані летам: у Слаўгарадзе пачалі падрыхтоўку да Новага году

Слаўгарадскі райвыканкам пасярод лета абвесціў конкурс на лепшае навагодняе ўпрыгожванне будынкаў.

Пакуль жыхары Магілёўшчыны шукаюць ценю ад летняй спёкі, у Слаўгарадскім райвыканкаме ўжо жывуць навагоднімі клопатамі. Старшыня райвыканкама Максім Патапенка, які заняў сваю пасаду толькі ў студзені гэтага года, падпісаў рашэнне аб правядзенні штогадовага конкурсу на лепшае навагодняе афармленне будынкаў і прылеглых тэрыторый.

Фармальна ўсё зроблена паводле Закона «Аб мясцовым кіраванні і самакіраванні». Але найбольшую ўвагу прыцягнуў не сам конкурс, а час яго абвяшчэння. Рашэнне разам з падрабязнай інструкцыяй і формамі заявак было апублікавана 10 ліпеня 2026 года ў раённай газеце «Прысожскі край» і на сайце райвыканкама.

Сам конкурс, праўда, адбудзецца толькі з 20 снежня па 10 студзеня. Аднак рыхтавацца да яго чыноўнікі прапануюць ужо цяпер. Заяўкі таксама можна падаваць загадзя.

Арганізатары абяцаюць ацэньваць арыгінальнасць афармлення, адзіную сюжэтную кампазіцыю, добраўпарадкаванне тэрыторыі, светлавое аздабленне і выкарыстанне снежных, ледзяных або іншых дэкаратыўных фігур. Пераможцаў вызначаць у трох намінацыях: асобна сярод арганізацый, буйных прадпрыемстваў і прыватных домаўладальнікаў.

Прызавы фонд выглядае даволі сціпла. За першае месца арганізацыі змогуць атрымаць пяць базавых велічынь, а ўладальнікі прыватных дамоў – чатыры. Грошы, як адзначаецца ў дакуменце, будуць выплачвацца з раённага бюджэту.

Для правядзення конкурсу старшыня райвыканкама павінен будзе стварыць спецыяльную камісію, якая напрыканцы снежня аб’едзе ўдзельнікаў, выставіць балы, а ўжо пасля Новага года вызначыць пераможцаў.

На фоне летняй спёкі і штодзённых праблем раёна такая аператыўная падрыхтоўка да снежаньскіх свят выглядае незвычайна. Аднак у Слаўгарадзе вырашылі строга прытрымлівацца народнай мудрасці: сані трэба рыхтаваць летам.

Фотаздымак з адкрытых крыніц

У Слаўгарадзе аднагалосна абралі «гросмайстра» таварыства «Веды»

Галоўная рэдактарка слаўгарадскай раёнкі дадала ў сваю калекцыю яшчэ адну пасаду – цяпер яна і кіраўніца мясцовага таварыства «Веды».

Пачынала Гарадзецкая з БРСМ. Потым выйшла з камсамольскага ўзросту і была пераведзеная ў галоўныя рэдактаркі газеты, дзе хутка асвоіла прэмудрасці чата GPT, каб канвеерным метадам генераваць артыкулы пра росквіт аднаго з самых бедных і дэпрэсіўных раёнаў Магілёўшчыны, вядомага таксама як Прапойск.

У «Веды» Гарадзецкую абралі аднагалосна – «удзельнікі канферэнцыі адзначылі яе высокі прафесіяналізм, вялікі досвед работы ў інфармацыйнай сферы, глыбокае веданне грамадска-палітычнага парадку дня і ўменне выбудоўваць канструктыўны дыялог з рознымі аўдыторыямі». А яшчэ яна любіць спяваць і, магчыма, танчыць.

Старазапаветнае таварыства «знаўцаў» існуе ў Беларусі з лёгкай рукі Лукашэнкі. 

Дзед, у свой час, таксама нёс святло ведаў у цемру невуцтва беларусаў. 

Знаўца вершаў Васіля Быкава і стваральнік жыццяпісу Францыска Скарыны ў Санкт-Пецярбургу пратэжуе ўсіх троечнікаў-пенсіянераў кшталту Гарадзецкай.

У выніку ў Беларусі склалася сітуацыя, калі цемра невуцтва выглядае значна лепш за сумнеўную асвету.

Фота раённай газеты.

Праз суткі пасля «бардачку»: раённыя вертыкалі тэрмінова дэманструюць «курс на вынік»

7 ліпеня Лукашэнка на нарадзе ў Палацы Незалежнасці публічна назваў сітуацыю на Магілёўшчыне «бардачком». Праз суткі ў двух раёнах вобласці – Слаўгарадскім і Краснапольскім – прайшлі мерапрыемствы, якія лепш за ўсё апісваюцца як перформанс у адказ.

Слаўгарад узяў курс на вынік

У Слаўгарадскім раёне абмеркавалі будучыню жывёлагадоўлі. У прэзідыуме – Анатоль Ланкуць, старшыня камітэта па сельскай гаспадарцы Магілёўскага аблвыканкама (той самы, чыя праца была ацэненая дзедам не найлепшым чынам), намеснікі старшыняў выканкамаў Быхаўскага, Чавускага і Чэрыкаўскага раёнаў.

Ключавая фраза дня: «Галоўны арыенцір – дысцыпліна», і ніякіх канкрэтных лічбаў. «Рэзервы для росту ёсць у кожнай гаспадарцы» – універсальная формула ні пра што.

У Краснаполлі зрабілі лічбавы разбор

У той жа дзень старшыня Краснапольскага райвыканкама Аляксандр Яфімчыкаў  правёў сустрэчу з загадчыкамі ферм раёна. Фармулёўка справаздачы: «Лічбавы разбор выканання бягучых заданняў». Яфімчыкаў падзякаваў «калектывам, якія забяспечылі рост без страт». Асаблівы акцэнт – на кантролі падзяжу жывёлы.

Заадно старшыня пазнаёміўся «з маладымі спецыялістамі, якія пасля каледжа папоўнілі штат ААТ “Краснапольскі” і пацікавіўся ўмовамі іх працы на першым працоўным месцы».

Што паказваегэтая мітусня

Гэта не незалежныя падзеі. Гэта скаардынаваны аўтапілотны адказ сістэмы на незадаволенасць Лукашэнкі. Ён вымавіў слова «бардачок» – і ў двух чарнобыльскіх раёнах Магілёўшчыны праходзяць нарады пра дысцыпліну, парадак, лічбавы разбор і жорсткі кантроль.

Лукашэнка кажа: «бардачок не пераможаны». Райвыканкамы адказваюць: «Галоўны арыенцір – дысцыпліна. Рэзервы ёсць. Рост ёсць. Падзеж пад кантролем. Спецыялісты пасля каледжа папоўнілі штат».

Усе задаволеныя. Акрамя, хіба што, кароў, схільных да падзяжу. І маладых спецыялістаў пасля каледжа, чые ўмовы працы на першым працоўным месцы праз тыдзень-два перастаюць быць прадметам «цікавасці» раённага кіраўніцтва.

Фота слаўгарадскай раённай газеты.

У Слаўгарадскім раёне расце лічба рэцыдыўных злачынстваў

На Слаўгарадшчыне вырасла колькасць злачынстваў, дзейсненых раней судзімымі грамадзянамі.

Пра тое, што вырасла колькасць такіх злачынстваў, стала вядома пасля каардынацыйнай нарады, праведзенай у Слаўгарадзе пры ўдзеле намесніка пракурора Магілёўскай вобласці Андрэя Волкава. Пры гэтым у пракурорскім паведамленні не называецца ні працэнт роста, ні ўласна колькасць такіх злачынстваў, ні разглядаемы перыяд. З таго можна зрабіць выснову, што, магчыма, лічбы ўражлівыя і менавіта яны выклікалі неабходнасць прыехаць у раён намесніка абласнога пракурора. Тым больш, што, як адзначаецца ў паведамленні, агульная колькасць злачынстваў у раёне змяншаецца.

“Неабходна актывізаваць працу, накіраваную на сацыяльную і працоўную рэабілітацыю грамадзян, якія вярнуліся з месцаў пазбаўлення волі», – рэзюмаваў старшыня нарады, пракурор Слаўгарадскага раёна Аляксей Пухоўскі.

Сярод праблемных момантаў і рост крымінальных парушэнняў закона па лініі кіберзлачыннасці. Так, за студзень-красавік 2026 года колькасць злачынстваў праз інтэрнэт вырасла ў 2,5 раза – з двух да пяці выпадкаў.

Намеснік пракурора Магілёўскай вобласці акцэнтаваў увагу ўдзельнікаў нарады на неабходнасць узмацніць прафілактычную работу таксама сярод непаўналетніх. «Нягледзячы на адсутнасць зарэгістраваных на тэрыторыі раёна злачынстваў, учыненых падлеткамі, адзначаецца рост колькасці грамадска небяспечных дзеянняў, учыненых да дасягнення ўзросту прыцягнення да крымінальнай адказнасці. Суб’ектам прафілактыкі неабходна дэталёва разабрацца ў прычынах і ўмовах, якія садзейнічалі іх здзяйснення», – сказаў ён.

Фотаздымак: Генеральная прокуратура

Талонаў хапае, лекараў няма – слаўгарадскія прапагандысты спрабуюць выдаць чорнае за белае

У слаўгарадскай “раёнцы” выйшаў бадзёры матэрыял: маўляў, трапіць да доктара прасцей простага, трэба толькі спампаваць праграму на тэлефон. Прапагандысты не ўдакладнілі адну дэталь: тое, што лічбавы кабінет пацыента працуе спраўна, яшчэ не азначае таго, што пацыент трапіць да лекара.

Так, статыстыка выглядае на паперы прыстойна. Афіцыйная ўкамплектаванасць дактарамі ў Магілёўскай вобласці ў 2024 годзе склала 97,4 працэнта.

Усё добра, нішто не прадвяшчае бяды.

Аднак за гэтай лічбай хаваецца іншая: амаль кожны пяты з 4338 лекараў рэгіёна ўжо пенсіянер, а недахоп участковых педыятраў і тэрапеўтаў прызнаны афіцыйна. І сам галоўны ўрач Магілёўскай цэнтральнай паліклінікі публічна абазначыў вострую патрэбу ў педыятрах.

Жыхары Магілёўшчыны гэта адчуваюць без усялякай статыстыкі. Незадаволенасць вылілася ў адкрытую прастору ўжо ў 2026 годзе – тэлеграм-канал закрытай газеты “Вячэрні Магілёў”, аргументавана даказаў, што “будучыня” медыцыны вобласці на справе выглядае савецкім мінулым.

Раённыя газеты гэтага не заўважылі і рапартуюць пра поспехі.

Нагадаем, рэсурс mogilev.media зафіксаваў характэрны шаблон: абласныя ідэолагі спускаюць рэдакцыям адзіны фармат – падстаўце назву раёна, пералічыце дасягненні, і гатова.

Ну, а жыхары заўважаюць гэты разрыў самі: тая ж газета, што піша пра «новы ўзровень камфорту», чатырма месяцамі раней сумленна апісвала, як людзі не могуць трапіць да зубнога ўрача.

Што рэальна фарміруе чэргі ў паліклініках Магілёўшчыны, растлумачыць нескладана:

  • тэрапеўты і педыятры закрываюць па паўтара ўчастка, таму што суседнія вакансіі не запоўненыя;
  • вузкія спецыялісты ў раёнах ёсць далёка не ўсюды, і накіраванне да іх ператвараецца ў квэст;
  • колькасць сярэдніх медработнікаў у Беларусі за 2024 год скарацілася на тысячу чалавек – ціха, без аб’яў;
  • пенсіянеры трымаюць медыцыну на плаву, але гэта рэсурс мае свой канец.

У 2025 годзе заробкі дактароў у вобласці выраслі, стымулюючыя выплаты павялічаны на 45 працэнтаў. Гэта ўтрымае тых, хто ўжо працуе. Праблема ў тым, што медыцына старэе хутчэй, чым у яе прыходзіць моладзь.

Увогуле, электронны запіс, двухканальная лінія, мабільная праграма, чырвоная кнопка на сайце ЦРБ и формула “75 на 25” сведчаць пра тое, што інфраструктура запісу выбудаваная. Цяпер бы выбудаваць інфраструктуру самой медыцыны.

Фота раённай газеты “Прысожскі край”.

Экспарт паслуг у Слаўгарадскім раёне вырас у 8,5 раза

Чыноўнікі Слаўгарада ўпэўнена жангліруюць прыгожымі лічбамі і прыцягваюць замежнікаў.

Васьміразовы рост экспарту паслуг, якім пахваліліся слаўгарадскія чыноўнікі, гучыць уражвальна – пакуль не ўспомніш, што гаворка пра Слаўгарадскі раён.

База маленькая, таму і каэфіцыент прыгожы. Гаворка ішла пра турыстычныя і медыцынскія паслугі – раён, паводле версіі дакладчыкаў, актыўна прыцягвае замежных грамадзян. Якіх менавіта замежнікаў і куды – не ўдакладнялася.

Астатнія лічбы на пасяджэнні райвыканкама таксама былі падабраныя з розумам. Інвестыцыі ў асноўны капітал за квартал – 197,5 працэнтаў да ўзроўню першага квартала мінулага года, амаль удвая. Прамысловасць вырасла ў 1,3 раза. Зарплата ў сакавіку пераваліла за дзве тысячы рублёў, рэальны прырост – амаль 10 працэнтаў.

Усе паказчыкі выбраныя паводле аднаго прынцыпу: браць той перыяд і тую базу, дзе рост выглядае максімальна пераканаўча. Абсалютныя лічбы пры гэтым у зале не гучалі – толькі каэфіцыенты і працэнты.

Кіраўнік раёна Максім Патапенка падвёў вынік у тым жа духу. Маўляў, вынікі ёсць, але спыняцца нельга – замежнікі будуць незадаволеныя.

Фота раённай газеты.

Слаўгарадская раёнка абурылася нешматлікасцю ўдзельнікаў суботніка

Жыхары вёскі Вялікая Зімніца не захацелі працаваць бясплатна і ў сваёй большасці праігнаравалі заклік мясцовай улады прыбраць на могілках.

Пытанне стану могілак раней абмяркоўвалася на сельскім сходзе, дзе жыхары, як сцвярджае “Прысожскі край”, самі паднялі тэму неабходнасці ўпарадкавання тэрыторыі. Ініцыятыву падтрымаў старшыня сельвыканкама Міхаіл Белашоў. Пасля гэтага было арганізавана апавяшчэнне насельніцтва і прызначаны дзень работ.

Да суботніка далучыліся прадстаўнікі Слаўгарадскага лясніцтва і супрацоўнікі ЖКГ. Яны разам з нешматлікімі мясцовымі жыхарамі выконвалі асноўны аб’ём работ: высякалі параснік, прыбіралі аварыйныя дрэвы і наводзілі парадак на тэрыторыі.

Аднак, як адзначае раённая газета, на гэтым фоне асабліва прыкметнай стала абыякавасць большасці вяскоўцаў. Для населенага пункта з немалой колькасцю жыхароў такая яўка выглядае сімвалічнай. Удзел прынялі пераважна тыя, хто і без заклікаў лічыць догляд могілак асабістай справай.

Саромячы тых, хто не пажадаў працаваць бясплатна, раёнка, аднак, нічога не кажа аб тым, за кім насамрэч замацаваны могілкі і хто абавязаны ажыццяўляць догляд. Але за адказам далёка хадзіць не трэба – канкрэтныя магілы мусяць даглядаць сваякі памерлых, а ўсё астатняе – ЖКГ. Чаму апошняя не дае рады са сваімі абавязкамі, атрымліваючы грошы з бюджэта, які фармуецца за кошт у тым ліку падаткаў грамадзян, “Прысожскі край” таксама маўчыць.

Калісьці, у вельмі блізкім сэрцу цяперашняй улады ў Беларусі Савецкім Саюзе рэакцыяй насельніцтва на рознага кшталту заклікі ўлады да бясплатнай працы было ціхае іх ігнараванне альбо максімальна няякаснае выкананне. І гэта без гучных пратэстаў, выступленняў ці яшчэ нейкага заўважнага выказвання незадавальнення. Таму – што хацелі, тое і атрымалі.

Фотаздымак: Прысожскі край