Магілёўскі “дэпутат” выступіў за паляпшэнне дэмаграфіі – з яўным спазненнем

Валерый Малашка прыдумаў, як палепшыць дэмаграфічную сітуацыю ў краіне. Чыноўнікам у яго гэта не атрымлівалася – цяпер для гэтага яму спатрэбілася праграма, прынятая на УНС.

На сустрэчы з медграмадскасцю ў БДМУ Валерый Малашка назваў тры фактары, якія ўплываюць на паляпшэнне дэмаграфічнай сітуацыі ў краіне. Прычым усе яны звязаныя з праграмай сацыяльна-эканамічнага развіцця Беларусі на 2026-2030 гады, прынятай на VII Усебеларускім народным сходзе:

  • матэрыяльны дабрабыт сям’і;
  • уключэнне перыяду догляду за дзіцем у агульны працоўны стаж жанчын;
  • медыцынскія і адукацыйныя ўмовы, якія ўплываюць на рэпрадуктыўнае здароўе.

Варта адзначыць, што азарэнне зышло на Валерыя Анатольевіча з вялікім спазненнем. Медык па прафесіі, Малашка доўгі час быў намеснікам старшыні Магілёўскага аблвыканкама і валодаў усімі магчымымі рэсурсамі для паляпшэння дэмаграфічнай сітуацыі ў вобласці, аднак нічога толковага не дасягнуў. 

Менавіта пры ім сітуацыя не проста выйшла з-пад кантролю, а стала катастрафічнай. Будучы чыноўнікам, Валерый Малашка вызначаўся толькі шматслоўнымі разважаннямі на агульныя тэмы і быў накіраваны ў “дэпутаты” ў перадпенсійным узросце.

Зразумела, што смяротнасць па ўсёй Беларусі даўно перавышае нараджальнасць і прамой віны Валерыя Малашкі ў гэтым няма, а тое, што адбываецца, з’яўляецца вынікам трыццацігадовай дзейнасці Лукашэнкі. Менавіта ён давярае будучыню краіны такім, як Малашка. А ўжо тыя, адчуваючы поўную беспакаранасць, маюць яшчэ і нахабства разважаць пра здароўе нацыі.

Фота “Беларусь Сегодня”.

Магілёўскія дактары добра зарабляюць

Дактары – ў шакаладзе, заробак медыкаў Магілёўшчыны – самы высокі ў краіне.

Паводле звестак Myfin.by, урачы Магілёўскай вобласці абагналі па ўзроўні сярэдніх заробкаў нават сталіцу.

У хвасце ж зарплатнага рэйтынгу чамусьці цягнуцца медыкі самых, здавалася б, дабрабытных абласцей краіны – Гродзенскай і Брэсцкай.

Статыстыка выглядае так:

  • Магілёўская вобласць – 4129 рублёў;
  • Мінская вобласць – 4029,4 рубля;
  • Віцебская вобласць – 3909,1 рубля;
  • Гомельская вобласць – 3865 рублёў;
  • Гродзенская вобласць – 3618,8 рубля;
  • Брэсцкая вобласць – 3603,4 рубля.

Праўда, прыведзеныя лічбы адлюстроўваюць заробак да выліку падаткаў і ўзносаў. Таксама трэба ўлічваць, што сярэдні заробак адлюстроўвае хутчэй звышдаходы кіраўніцтва, чым агульны дабрабыт.

Фота ілюстрацыйнага характару з адкрытых крыніц.

“I said YES” – Крысціна Ціманоўская выходзіць замуж

Ураджэнка Клімавічаў, сусветна вядомая спартсменка Крысціна Ціманоўская паведаміла аб згодзе выйсці замуж пасля болеснага растання з былым мужам.

Ціманоўская, якая цяпер выступае за Польшчу, апублікавала ў сваім Інстаграме фота з заручальным пярсцёнкам. Яе жаніх – Аляксандр Салонскі, з якім спартсменка пачала сустракацца пасля разводу.

Прапанову рукі і сэрца Крысціна атрымала ў Цэнтральным парку Нью-Йорка. Мяркуючы па фота лёгкаатлеткі, Аляксандр Салонскі падарыў ёй пярсцёнак з дыяментам ад вядомага брэнда Tiffany, мяркуе “Зеркало”.

“I said YES” – напісала Крысціна пад фота.

Пасля скандалу на Алімпіядзе ў Токіа ў 2021 годзе, калі беларускую спартсменку спрабавалі гвалтоўна вывезці з Японіі, Ціманоўская пераехала ў Польшчу. Туды ж перабраўся і яе муж – трэнер па фітнесу Арсень Зданевіч. Але праз пару гадоў пара рассталася. Пра рашэнне развесціся з мужам Ціманоўская абвясціла ў верасні 2023 года. Праз паўгода развод адбыўся і Крысціна назвала гэты дзень лепшым у сваім жыцці.

У траўні 2025 года Ціманоўская заявіла, што яе былы муж Арсень Зданевіч супрацоўнічае з КДБ. Паводле спартсменкі, калісьці яна сама хадайнічала перад польскім прэзідэнтам аб прадастаўленні грамадзянства не толькі сабе, але і свайму мужу. Па яе словах, тады ён быў для яе важнай эмацыйнай і маральнай апорай.

Потым сітуацыя змянілася кардынальна. Былы муж спартсменкі, які з’ехаў у Беларусь, адмаўляецца ад польскага грамадзянства, заяўляючы, што яно яму «ніколі не было патрэбнае». 

Пасля таго як Зданевіч апынуўся ў Беларусі, Ціманоўская хацела, каб лукашысты схапілі яго за фатаграфаванне з бел-чырвона-белым сцягам.

Восенню 2024 года лёгкаатлетка пераехала ў ЗША. На той момант яна ўжо сустракалася з Аляксандрам Салонскім.

Фотаздымак: Інстаграм Крысціны Ціманоўскай

У Касцюковічах спрабуюць вырашыць праблему са стаматалогіяй

Жарсці вакол стаматалагічнага абслугоўвання насельніцтва ў Касцюковічах улегліся ці чакаць новага вітка абурэння? У горадзе, дзе стаматалагічная паліклініка прымала запісы на прыём усімі магчымымі і немагчымымі спосабамі, але выдавала ўсяго 12 талонаў у дзень на ўвесь раён, нешта, здаецца, змянілася.

Прынамсі, так лічыць раённая газета, якая паведаміла, што з 1 студзеня:

  • запіс на тэрапеўтычны прыём «сёння на заўтра» ажыццяўляцца не будзе;
  • выдача талонаў да ўрача-стаматолага-тэрапеўта, зубнога фельчара будзе адбывацца па папярэднім запісе пры непасрэдным звароце ў рэгістратуру і па тэлефоне на працягу ўсяго працоўнага дня з 8.00 да 20.00. Запіс адкрыты на 3 месяцы наперад;
  • ёсць магчымасць запісацца праз інтэрнэт у медыцынскай інфармацыйнай сістэме «Лекар»;
  • хірургічны прыём стаматалагічных пацыентаў ажыццяўляе зубны фельчар, талоны выдаюцца «сёння на заўтра» ў 17.00 па тэлефоне;
  • пацыенты з вострым болем прымаюцца ў дзень звароту.

Пра тое, што прынцып «сёння на заўтра» трэба тэрмінова адмяняць, ўжо казала намеснік старшыні райвыканкама па сацыяльных пытаннях Валянціна Манушэнка.

І вось мары замстаршыні спраўдзіліся. Толькі вось як гэта палепшыць сітуацыю ў паліклініцы, якая выдае 12 талонаў у дзень, незразумела. Праблема “дванаццаці”, звязаная перш за ўсё з недахопам кадраў, нікуды не знікне.

Падаецца, што аналітычныя здольнасці Манушэнкі даюць збой, і даводзіцца пераходзіць да больш простых прыкладаў. Накшталт таго, што са скуры аднаго зайца можна пашыць і сем шапак, але зусім маленькіх.

Фота раённай газеты.

У Крычаве з’явілася выданне пра гісторыю мясцовай футбольнай каманды

Спартыўны краязнавец з Крычава Сяргей Пятроў падрыхтаваў і выдаў брашуру, прысвечаную выступленню мясцовай каманды «Сож» ў чэмпіянаце Рэспублікі Беларусь па футболе ў другой лізе.

 “У ёй сабраныя не толькі статыстычныя даныя пра выступленне каманды “Сож”, але і падрабязныя агляды матчаў, падрыхтаваныя журналістамі раённых газет тых мясцін, дзе праходзілі гульні «Сажа». Чытачы змогуць акунуцца ў атмасферу кожнага матчу, а таксама даведацца пра найлепшыя моманты, якія запомніліся гледачам і заўзятарам” распавядае пра новае выданне раённая газета “Крычаўскае жыццё”.

Адзначым, што для Беларусі гэта адметная падзея, бо рэгіянальным спортам ў нашай краіне займаецца вельмі малая колькасць людзей, а тым больш рыхтуе спецыялізаваныя выданні. У сваю чаргу Сяргей Пятроў вядомы спартыўным краязнаўцам і гісторыкам беларускага футбола як аўтар выданняў “Страницы футбольной истории Кричева” і “Четыре памятных сезона”, якія прысвечаны гісторыі футбола ў Крычаве.

Крысціна Ціманоўская вярнулася спаборнічаць у Японію

Ураджэнка Клімавічаў Крысціна Ціманоўская зноў прымае ўдзел у забегу ў Японіі, толькі цяпер пад польскім сцягам.

Забег у чатыры гады

13 верасня 2025 года ў Токіа стартаваў Чэмпіянат свету па лёгкай атлетыцы. Крысціна Ціманоўская прымае ў ім удзел – яна выступіць у жаночай эстафеце 4×100 м. Разам з ёй у каманднай заяўцы ад Польшчы фігуруюць Эва Свабода, Магдалена Нямчук, Аляксандра Піятроўская, Магдалена Стэфановіч, Марлена Гранашэўская (з іх на дарожку выйдуць толькі чацвёра, калі не здарыцца якога форс-мажора), піша выданне «Трыбуна».

Папярэднія забегі пройдуць 20 верасня, фінал жа прызначаны на 21-е.

Спартсменка прыехала на другі чэмпіянат свету разам са зборнай Польшчы (у 2023-м быў Будапешт). Увогуле ж гэта трэці турнір такога рангу у кар’еры Ціманоўскай агулам (Доха-2019 прайшла пад чырвона-зялёным сцягам).

На сёння ўраджэнка Клімавічаў з’яўляецца дзейнай чэмпіёнкай Польшчы на дыстанцыі 100 метраў (11,38). Тытул яна ўзяла ў жніўні пры адсутнасці траўмаванай зоркі польскага спрынту Эвы Свабоды. 11,38 сек дазволілі ўзяць тытул, але не дазволілі адабрацца на Чэмпіянат свету ў індывідуальную праграму.

Нагадаем, чатыры гады таму Крысціна Ціманоўская пакідала Токіа пад прыкрыццём дыпламатаў. У жніўні 2021-га, падчас Алімпійскіх гульняў у Японіі, лукашэнкаўская дэлегацыя спрабавала прымусам вывезці спрынтарку пасля таго, як яна публічна паскардзілася на тое, што яе без згоды ўнеслі ў склад няпрофільнай эстафеты 4 па 400 метраў. У аэрапорце Ціманоўская адмовілася сядаць у самалёт, папрасіла абароны ў японскай паліцыі і атрымала гуманітарную візу ў амбасадзе Польшчы. У гэтай краіне яна паспяхова працягнула сваю спартыўную кар’еру.

Што робіць Ціманоўская ў Токіа па-за спортам?

«Я другі раз у Японіі, але гэты найлепшы» – напісала спартсменка ў Instagram неўзабаве пасля прылёту ў Токіа.

Яна як заўжды актыўнічае ў сацсетках. Атлетка паказвае «закуліссе» чэмпіянату. Вельмі радавалася гасціннасці японцаў, якія трымаюць бясплатныя парасоны ля выхадаў з гатэля і мацоўні. Таксама адзначае імкненне мясцовых да чысціні, таму «ў залю мы ходзім у тапачках».

Сюрпрызам для бягухі сталі нізкія ўмывальні, разлічаныя пад не вельмі высокіх у параўнанні з еўрапейкамі японак.

У адным з апошніх ролікаў Ціманоўская паказала «распакаванне» падарункаў ад арганізатараў – на топ-турнірах прынята адорваць удзельнікаў. 

Акрамя таго, Ціманоўская катаецца на метро, каштуе мясцовую кухню. 

Скрыншот: Instagram Ціманоўскай

Крысціна Ціманоўская распавяла пра цяжкі старт у польскай зборнай

Першы год у польскай спрынтарскай зборнай быў напоўнены канфліктамі і псіхалагічным ціскам, кажа былая клімаўчанка Крысціна Ціманоўская, якая нядаўна стала чэмпіёнкай Польшчы.

Беларуская лёгкаатлетка Крысціна Ціманоўская заваявала залаты медаль на чэмпіянаце Польшчы ў бегу на 100 метраў. У расповядзе “Белсату”, яна прызналася, што гэтая перамога была яе галоўнай мэтай пасля пераходу ў новы спартыўны дом. На дыстанцыі 200 метраў спартсменка не выступіла з-за хваробы, але поўная рашучасці дамагчыся поспеху і там: «Вярнулася з чэмпіянату задаволенай: паказала лепшы вынік сезона, нават нягледзячы на тое, што захварэла».

Аднак, шлях да прызнання быў няпросты. Ціманоўская прызналася, што яе з’яўленне ў зборнай Польшчы спачатку выклікала варожасць: яна заняла другое месца на чэмпіянаце краіны і выбіла іншую спартсменку з эстафеты, што выклікала напружанне ў камандзе. «Давялося два гады наладжваць адносіны – узгадвае яна – Спачатку мяне не прынялі, і псіхалагічна гэта быў вельмі цяжкі час».

Паваротным момантам стала змена трэнера. Па словах Ціманоўскай, пасля Алімпіяды ў Парыжы каманда калектыўна папрасіла звольніць спецыяліста, які «ўносіў разлад» і ствараў канфлікты. Федэрацыя пайшла насустрач, і ў зборнай усталявалася сяброўская атмасфера. «Цяпер мы адчуваем сябе адной камандай, падтрымліваем адна адну нават у асабістых забегах» – адзначыла бягуха.

Спартсменка параўнала гэта з досведам у Беларусі, дзе, па яе словах, на скаргі адносна трэніровак не звярталі ўвагі: «Мне казалі маўчаць і трэніравацца. Але як толькі я змяніла трэнера, адразу пачала паказваць лепшыя вынікі».

Цяпер Ціманоўская рыхтуецца да чампіянату свету па лёгкай атлетыцы, які стартуе 13 верасня ў Токіа. Паводле яе, зборная Польшчы мацнейшая, чым у мінулым годзе, калі заняла пятае месца ў Будапешце. Асаблівыя надзеі яна ўскладае на вяртанне ў каманду лідаркі Эвы Свабоды, якая доўгі час змагалася з траўмай.

Нагадаем, што ў 2021 годзе ўраджэнка Клімавічаў Крысціна Ціманоўская атрымала палітычны прытулак у Польшчы пасля спроб беларускіх чыноўнікаў гвалтоўна вярнуць яе з Алімпіяды ў Токіа. Сёння яна ўжо выступае пад сцягам Польшчы, мае польскае грамадзянства і будуе новую спартыўную кар’еру.

Скрыншот: Белсат

Популярный заменитель сахара эритрит может увеличить риск инсульта: новые данные ученых

Вы привыкли считать, что заменители сахара – это полезно и безопасно для фигуры и здоровья? Кажется, ученые готовы поспорить. Недавнее исследование, проведенное учеными из Университета Колорадо в Боулдере, показало, что популярный подсластитель эритрит может иметь серьезные побочные эффекты для здоровья, в частности повышая риск инсульта и сердечно-сосудистых заболеваний.

Что такое эритрит? Эритрит – это заменитель сахара с минимальным содержанием калорий, примерно на 60-80% такой же сладкий, как обычный сахар (сахароза). Благодаря своему низкому влиянию на уровень глюкозы и инсулина, он популярен среди тех, кто следит за весом, и людей с диабетом. Эритрит широко используется в выпечке, конфетах и напитках.

Что выяснили ученые? Исследователи обнаружили, что даже небольшие количества эритрита (примерно как в одной баночке диетического напитка) негативно воздействуют на клетки, которые выстилают кровеносные сосуды головного мозга. В результате эти клетки начинают хуже вырабатывать полезный оксид азота (вещество, помогающее сосудам расслабляться и расширяться), и, наоборот, начинают больше производить эндотелина-1 – вещества, которое, наоборот, сужает сосуды.

Кроме того, клетки, обработанные эритритом, хуже реагируют на вещества, которые обычно помогают разрушать тромбы, повышая риск возникновения кровяных сгустков. Также эти клетки начинают производить больше свободных радикалов – вредных веществ, способных повредить и состарить клетки организма.

Почему это важно? Исследование также показало, что у людей с высоким уровнем эритрита в крови значительно повышается вероятность перенести инфаркт или инсульт в ближайшие три года. Проще говоря, сосуды сужаются, способность бороться с тромбами снижается, и это увеличивает риск проблем со здоровьем.

“Даже небольшие количества эритрита оказывают заметное негативное воздействие. Для тех, кто употребляет его регулярно, последствия могут быть ещё более серьезными” – говорит профессор Кристофер ДеСоуза, ведущий автор исследования.

Что теперь делать? Исследователи рекомендуют внимательнее читать этикетки продуктов и искать слова “эритрит” или “сахарный спирт”. Хотя исследования пока проводились только в лаборатории, ученые считают, что лучше перестраховаться и сократить потребление подобных подсластителей.

Конечно, окончательные выводы о вреде эритрита должны подтвердить дополнительные исследования с участием людей. Но уже сейчас ясно одно – заменители сахара не так безобидны, как казалось ранее.

Так что будьте осторожны и всегда помните: лучше выбирать натуральные продукты и контролировать количество сладкого в рационе.

Фото иллюстративное из открытых источников

Диета или спорт: что действительно влияет на вес? Новые данные ученых удивят тебя

Вы наверняка не раз слышали, что секрет идеальной фигуры прост: «больше двигайся, и все получится». Но ученые недавно выяснили, что дело далеко не только в активности. Сенсационное исследование, опубликованное в авторитетном научном журнале PNAS, утверждает, что гораздо важнее то, что оказывается на твоей тарелке.

Команда исследователей под руководством Германа Понтцера изучила жизнь 4 213 человек из 34 разных сообществ по всему миру, включая даже охотников-собирателей и жителей мегаполисов. Удивительно, но оказалось, что общее количество калорий, которое люди сжигают в течение дня, примерно одинаково независимо от образа жизни. Люди в традиционных обществах, которые весь день проводят на ногах и постоянно двигаются, сжигают примерно столько же энергии, сколько жители крупных городов, ведущие сидячий образ жизни. Организм, по словам ученых, умеет адаптироваться и балансировать энергетические затраты, компенсируя высокую активность другими метаболическими процессами.

Но тогда почему же мы набираем вес? Оказывается, основная причина скрыта именно в питании, а точнее – в ультра-обработанных продуктах. Это еда, прошедшая серьезную промышленную обработку, полная сахара, соли, консервантов и искусственных добавок. Сюда входят фастфуд, сладкие газировки, готовые снеки и полуфабрикаты. Исследователи обнаружили прямую связь: чем больше таких продуктов в рационе, тем выше процент жира в организме.

По словам ученых, неправильное питание и употребление ультра-обработанных продуктов влияют на вес до 10 раз сильнее, чем недостаток физической активности. Это открытие переворачивает наше представление о похудении и здоровом образе жизни. Теперь становится ясно, почему одни только тренировки не всегда помогают похудеть.

Исследование предлагает пересмотреть подход к борьбе с лишним весом. Врачи и диетологи рекомендуют сосредоточиться прежде всего на качестве пищи. Стоит сократить потребление продуктов, которые богаты пустыми калориями и бедны полезными веществами, и включить в рацион больше натуральных продуктов: овощей, фруктов, цельнозерновых круп и нежирного белка.

Однако это вовсе не означает, что спорт не нужен. Физическая активность остается важной частью здорового образа жизни, поскольку укрепляет сердце, улучшает настроение и заряжает энергией. Но если твоя цель – избавиться от лишних килограммов, начни именно с пересмотра своих пищевых привычек.

Не забывай, ты действительно то, что ты ешь. И теперь это научно доказано.

Калі бабуля правільна варыла, навука гэта пацвярджае: курыны суп – памочнік супраць прастуды

Новыя даследаванні пацвярджаюць: курыны суп, гэта не проста смачная страва – ён здольны палегчыць сімптомы прастуды і нават скараціць працягласць хваробы ўсяго да 1–2,5 дзён.

Учора я сядзеў з лыжкай цёплага курынага супу пасля чарговага злоснага насмарку, і падумаў: гэта сапраўды дапамагае, ці гэта проста штосьці падобнае на мяккі камфорт бабулі ў талерцы? І вось навука здаецца ўмацоўвае старую традыцыю.

Звычайна пра курыны суп кажуць як пра «смачную падтрымку для хворых», але ці не стаім мы тут на тонкай мяжы паміж народнай мудрасцю і здаровым скепсісам? Бо калі адкінуць сур’ёзныя даследаванні, застаюцца толькі цёплыя ўспаміны і бабуліны гісторыі.

Мне паказалася сімвалічным, што навукоўцы ў рэгістрах знайшлі ўсяго чатыры выбраныя даследаванні, дзе ўзялі ўдзел 342 чалавека – гэта надта мала, але ж гэта пачатковы крок. Гэтыя працы паказалі, што курыны суп можна выкарыстоўваць у якасці дадатковага сродку: суп сапраўды памяншае боль у горле, засмечанасць носа, кашаль і разам з тым крыху паскарае выздараўленне – на 1–2,5 дні.

Чаму? Па‑першае, бульён змяшчае цыстэін – амінакіслату з супрацьзапальным эфектам, якая дапамагае «разгрузіць» дыхальныя шляхі. Па‑другое, ёсць антыаксідант карназін, які актывізуе імунітэт і зніжае рэакцыю запалення.

У адным з даследаванняў параўналі суп з гарачай вадой – і высветлілася, што суп значна лепей выводзіць слізь з носа. А яшчэ суп узмацняе працу раснічак – дробных валосочкаў у носаглотцы, што спрыяе абароне ад інфекцыі.

Ёсць і культурна-гістарычная перспектыва: курыны суп ужывалі лекары мінулага: у 60‑я гады да н. э. Дыаскарыд, у XII ст. – Майманід, і гэта стала важнай народнай традыцыяй.  Аднак трэба больш дакладных клінічных даследаванняў сучаснага ўзроўню – бо тыя, дзе ўдзельнічалі толькі 342 чалавека, вельмі мала.

У Беларусі ж многія прызнаюць суп як «аснову» рацыёну – хтосьці кажа, што без яго абед, гэта не поўнавартаснае харчаванне.

Зрэшты, хатні суп і суп з бляшанкі – зусім не адно і тое ж: першы насычаны амінакіслотамі, вітамінамі і карыснымі рэчывамі, а другі – хутчэй кухонная імітацыя, як часта жартуюць.

Мой досвед пацвердзіў: курыны суп – гэта не ідэйны загон, але і не міф цалкам. Калі вы хочаце падтрымаць арганізм пры прастудзе, суп з курынага бульёну, цыбулі, морквы – гэта не толькі пра камфорт, але і навукова абгрунтавана. Але трэба памятаць: гэта дапаможны метад, а не замена для антывірусаў.

І я думаю: няўжо мы настолькі адвыклі ад простых рэчаў, што кожны раз хапаемся за чарговую таблетку, забываючыся пра звычайную талерку супу? Магчыма, сапраўдная падтрымка не ў хімічных навінках, а ў знаёмым цёплым смаку, якім сагравалі нас з дзяцінства.

Якуб Ясінскі

Фота з адкрытых крыніц