Кірыл Казей

Палітзняволены: у калоніі №15 Магілёва вязні часта гублялі прытомнасць падчас праверак

Палітвязень Кірыл Казей, які правёў за крататмі амаль пяць з паловай гадоў, распавёў пра тое, як звычайна праходзіў яго дзень у калоніі №15 Магілёва.

Мужчыну затрымалі ў Мінску восенню 2020 года і асудзілі на сем гадоў калоніі. Віну ён не прызнаў, назваўшы крымінальную справу сфабрыкаванай. На волю мужчына выйшаў 19 сакавіка 2026 года разам з яшчэ 249 палітвязнямі пасля перамоў з ЗША. Вызваленых вывезлі ў Літву.

Паводле Казея, раніца ў калоніі пачыналася а шостай, але многія вязні ўставалі раней, каб паспець схадзіць у прыбіральню, апрануцца і заправіць ложак. Пасля ўсіх выводзілі на двор для праветрывання памяшканняў, а затым на ранішнюю праверку. Стаяць даводзілася і ў мароз, і пад дажджом. Калі непагадзь пачыналася ўжо пасля пастраення, праверку звычайна не спынялі.

Асабліва Казея здзіўляла тое, што ў магілёўскай калоніі вязні даволі часта страчвалі прытомнасць падчас ранішніх праверак. «У калоніі №15 на такія выпадкі ёсць спецыяльная брыгада, што прыбягае з насілкамі і, калі трэба, нясе чалавека ў медчастку» – расказвае палітвязень. У віцебскай калоніі №3, дзе ён таксама адбываў пакаранне, падобных выпадкаў Казей не памятае.

Пасля сняданку зняволеныя ішлі на вытворчую зону. Аднак трапіць туды адразу атрымлівалася не заўсёды. Праз ператрус і праверку асобы людзей прапускалі па адным, таму чаканне магло расцягнуцца на паўгадзіны ці нават гадзіну. Падобную працэдуру трэба было праходзіць перад абедам, пасля яго і пры вяртанні з працы. У выніку, паводле Казея, за адзін працоўны дзень некаторыя вязні праводзілі ў чэргах больш за дзве гадзіны.

Не лепшымі былі і ўмовы працы. Палітвязень сцвярджае, што зімой тэмпература ў асобных цэхах апускалася да мінус 15–25 градусаў. Пайсці пагрэцца ў распранальню забаранялася, а цёплай вады для піцця не было.

Увечары пасля працы і вячэры з’яўлялася крыху вольнага часу. Можна было пачытаць, напісаць ліст ці паглядзець тэлевізар. Аднак нярэдка гэты час займалі абавязковымі лекцыямі пра правільныя паводзіны і любоў да дзяржавы.

Нават у атрадзе зняволеныя мусілі ўвесь дзень заставацца ў турэмнай форме. Пераапрануцца або прылегчы да адбою лічылася парушэннем, якое маглі зафіксаваць камеры назірання ці супрацоўнікі калоніі.

У выхадныя замест працы праводзілі генеральныя ўборкі і лекцыі. Тыя, хто не ўдзельнічаў ва ўборцы, маглі правесці на двары паўтары-дзве гадзіны незалежна ад надвор’я.

Найцяжэйшым у такім распарадку Казей называе нават не асобныя абмежаванні, а іх бясконцае паўтарэнне. «Ты кожную раніцу і вечар назіраеш і адчуваеш гэта, разумееш, што хутка будзеш прачынацца ў цемры і стаяць на холадзе, і што нічога не можаш змяніць» – згадвае ён.

Менавіта гэтае адчуванне поўнай залежнасці ад турэмнага распарадку, паводле палітвязня, з часам станавілася адным з самых цяжкіх выпрабаванняў.

Фотаздымак: Праваабарончы цэнтр “Вясна”

← Усе навіны Магілёва