Магіляўчанка Кацярына В. з’ехала працаваць у Польшчу пасля таго, як каранавірус знішчыў яе бізнес. Сваё поўнае імя, польскі горад і месца працы яна не называе, часам прыязджае дадому і не хоча праблем з уладамі. Гэта яе гісторыя.
Калі абрынулася тое, што будавала гадамі
Кацярына не з тых, хто лёгка зрываецца з месца. Магілёў – яе горад. Тут вырасла, тут выйшла замуж, тут гадавала сына, тут будавала сваю справу. Невялікі бізнес, не буйная карпарацыя, але сваё, тое, што падабалася і карміла, давала адчуванне сэнсу. Яна ўкладвала ў яго сілы, час, нервы. Потым прыйшоў кавід.
Я не адразу зразумела, што гэта канец. Спачатку здавалася: часовыя цяжкасці, перажывём, выкараскаемся. Але калі стала зразумела, што гэта канец, я некалькі тыдняў проста не ведала, што рабіць далей.
Развод да таго часу ўжо быў ззаду. Сын – дарослы, са сваім жыццём. Якароў, якія трымалі б любой цаной, амаль не было. І тады, на скрыжаванні страты і разгубленасці, яна пачала сур’ёзна думаць пра ад’езд.
Польшча. Без ілюзій
Выбар упаў на Польшчу не выпадкова. Мова падобная, мяжа недалёка, знаёмыя ўжо з’ехалі, расказвалі, што і як. Кацярына сабралася і паехала. З самага пачатку без ружовых акуляраў. Першае, што яна хутка зразумела: тут не чакаюць.
Польшча – гэта праца. Шмат працы. Хто едзе сюды па лёгкія грошы, разварочвайцеся проста на мяжы. Тут такіх не любяць і такім не рады. Гультаям рабіць няма чаго. Няхай лепш застаюцца дома, там хоць нешта атрымаюць. Тут не атрымаюць нічога.
Сама яна ўладкавалася ў краму. Праца не з лёгкіх, змены, стомленасць да вечара. Паралельна пачала аднаўляць тое, што не атрымалася ў Магілёве, той самы бізнес, які каранавірус знішчыў на ўзлёце. У новых умовах, у новай краіне, але з ранейшай упартасцю.
Я працую шмат. Напэўна, больш, чым працавала дома. Але розніца ў тым, што тут гэта мае сэнс. Атрымліваю ў тры разы больш, чым атрымлівала б за тую ж працу ў Магілёве. Тры разы – гэта не перабольшанне.
Што значыць “у тры разы больш” на практыцы
Кацярына не хваліцца лічбамі, яна тлумачыць логіку. Справа не толькі ў суме на рукі. Справа ў тым, што грошы працуюць інакш. Можна планаваць. Можна адкладаць. Можна дазволіць сабе тое, што дома было б раскошай, а тут – проста нормай.
Я не багацею. Але я жыву нармальна. Без пастаяннага адчування, што грошай не хапае і не хопіць. Гэта іншая якасць жыцця, нават пры той жа фізічнай нагрузцы.
Сын застаўся ў Магілёве. Яны маюць зносіны. Яна прыязджае, калі ёсць магчымасць і калі дазваляе ўнутранае адчуванне бяспекі. Менавіта таму яна і не называе свайго поўнага імя, не кажа, у якім горадзе жыве і дзе працуе.
Я не рабіла нічога дрэннага. Але цяпер у Беларусі гэтага мала. Лепш лішні раз не рызыкаваць.
Дваццаты год. Дзіця, якому схлусілі
Пра палітыку Кацярына кажа асцярожна і ўсё ж кажа, старанна падбіраючы словы. У пратэстах 2020 года яна не ўдзельнічала. Але бачыла іх у Магілёве на ўласныя вочы.
Я была там. Я глядзела. І я хачу, каб людзі, якія не былі, зразумелі адну рэч: у пратэстоўцаў не было ні арматуры, ні бомб, ні агрэсіі. Нічога гэтага не было. Усё гэта было ў сілавікоў. Толькі ў іх.
Уявіце дзіця. Яму схлусілі бацькі. Ён гэта зразумеў. Што ён робіць? Ён не кідаецца з кулакамі. Ён крыўдуе. Ён можа заплакаць. Яму балюча і незразумела, як так можна паступаць.
Менавіта так паводзілі сябе людзі ў Магілёве ў дваццатым годзе. Яны выйшлі не з нянавісцю, а з болем і неразуменнем. І вось пытанне: ці б’юць рамянём дзіця пасля таго, як яму схлусілі?
Мне вельмі шкада маіх землякоў
Кацярына сумуе па Магілёве. Гэта адчуваецца нават праз адлегласць і асцярожнасць у словах. Горад, дзе прайшла большая частка жыцця, дзе застаўся сын, дзе ўсё знаёма да апошняй вуліцы, ён назаўсёды.
Я магу прыязджаць. У мяне пакуль ёсць такая магчымасць, і я ёю карыстаюся. Але многія мае землякі не могуць. Людзі, якія выраслі ў Магілёве, любяць гэты горад, але не могуць у яго вярнуцца. Вось гэта мне вельмі шкада. Гэта няправільна, калі чалавек не можа прыехаць у горад свайго дзяцінства.
З’язджаць назаўсёды Кацярына не планавала. Жыццё склалася інакш. Цяпер яна жыве на два светы, польскі, дзе праца і перспектыва, і магілёўскі, дзе карані і сын.
Я не ведаю, як будзе далей. Ніхто не ведае. Але я дакладна ведаю адно: калі ты гатовы працаваць, тут ёсць сэнс. Калі не гатовы, едзь назад. Польшча не для тых, хто шукае лёгкага хлеба.
Фота ілюстрацыйнага характару з адкрытых крыніц.