12 жніўня ў Шклове гарэў будынак на вуліцы Першай Заводскай. У паведамленні МНС – адкрытае гарэнне, шчыльнае задымленне, тры адзінкі тэхнікі, людзей унутры не было, пацярпелых няма, разглядаецца версія аб кароткім замыканні электраправодкі. Аб’ект названы будынкам бытавога прызначэння, нумар дома не пазначаны. Але шыла ў мяшку не схаваеш.
Вуліца кароткая і прамысловая. Дом 7 – дзяржаўнае прадпрыемства «Сямнаццаць», дом 9 – завод газетнай паперы, дом 8 – выпраўленчая калонія №17. Гарэла калонія: гэта ўстанавіла «Люстэрка» па каардынатах на відэа, якое выклала МНС. Да таго ж на кадрах у кадры бачныя людзі ў форме турэмнай аховы..
ВК-17 карыстаецца благой славай.
У лютым 2020 года ў Шклове ўрачыста адзначылі саракагоддзе калоніі, і начальнік установы падпалкоўнік Аляксандр Карніенка сказаў тады, што ў падраздзяленні працуюць прафесіяналы і кожны супрацоўнік з’яўляецца ўзорам. З таго часу ўзорнасць у ВК-17 пастаўлена на паток.
Што тут з’явілася першым у краіне або амаль першым:
- жоўтыя біркі на адзенні палітвязняў – пра іх напісаў у лісце сам Вітольд Ашурак, публікацыя выйшла 17 мая 2021 года, за чатыры дні да яго гібелі;
- уласная інтэрнэт-крама з даменам ik17mag.by і поштай у зоне din.gov.by;
- банкаўскі тэрмінал для аплаты паслуг і заказаў – паводле даных Mayday, першы і адзіны ў беларускіх калоніях;
- кавамашына ў памяшканні для спатканняў, за каву сваякі плацяць у бухгалтэрыі асобна;
- выязная агітацыя: намеснік начальніка па ідэалогіі другі год запар прыязджае ў горацкую сельгасакадэмію клікаць выпускнікоў на службу.
Цяпер пра тое, што ў гэтую справаздачнасць не трапляе. Былы палітвязень ВК-17, які адбыў тэрмін цалкам, расказаў праваабаронцам «Вясны», што ціск на палітычных пачынаецца з каранціну: чалавека могуць адправіць у штрафны ізалятар адразу па прыбыцці. Ён назваў дзевятнаццаць прозвішчаў супрацоўнікаў, датычных, паводле яго слоў, да рэпрэсій, – ад начальніка калоніі да аператыўніка рэжымнай часткі, якога звязваюць са смерцю Ашурка.
Смерцяў у гэтай калоніі дзве. 21 мая 2021 года тут загінуў пяцідзесяцігадовы актывіст з Бярозаўкі Вітольд Ашурак, асуджаны на пяць гадоў па пратэснай справе. Афіцыйнай прычынай назвалі спыненне сэрца, траўмы галавы Следчы камітэт патлумачыў падзеннем, а родныя і сябры, якія забіралі цела, убачылі галаву, забінтаваную ад цемені да носа.
У памяць пра Ашурка 21 мая абвешчана Днём палітвязня. У пачатку 2025 года ў ВК-17 памёр Валянцін Штэрмер, асуджаны на пяць гадоў за восем каментароў пра расійскую агрэсію: ён прыехаў у калонію пасля інсульту, ледзь хадзіў, і яго ўсё роўна кідалі ў ізалятар. Дакладная дата яго смерці невядомая дагэтуль, як і тое, памёр ён у калоніі ці ўжо ў бальніцы.
Пераемнасць ва ўстанове такая ж трывалая, як узорнасць. Папярэднік Карніенкі Сяргей Ермаліцкі кіраваў калоніяй дваццаць два гады і ў кастрычніку 2011 года атрымаў забарону на ўезд у Еўрасаюз за жорсткае абыходжанне са зняволенымі і пераслед Мікалая Статкевіча.
Карніенка, былы магілёўскі амонавец, узначаліў ВК-17 у 2018 годзе і трапіў у санкцыйны спіс ЕС 3 жніўня 2023 года разам з начальнікам рэжымнай часткі сваёй калоніі.
Ёсць у калоніі і біяграфічны цень. У афіцыйнай біяграфіі Лукашэнкі значыцца, што ў 1983–1985 гадах ён быў намеснікам дырэктара камбіната будаўнічых матэрыялаў горада Шклова.
Шклоўскія старажылы памятаюць гэты камбінат як вытворчасць пры калоніі, папярэдніка цяперашняга прадпрыемства «Сямнаццаць». Наступнай прыступкай для намесніка дырэктара быў саўгас «Гарадзец» у гэтым жа раёне.
Пажар патушылі, ніхто не пацярпеў, прычыну высвятляюць.
Установа, дзе кожны супрацоўнік узор, дзе першымі ў краіне паставілі плацежны тэрмінал і кавамашыну для сваякоў, у зводцы пра пажар называецца будынкам бытавога прызначэння на вуліцы Першай Заводскай.
Узорнасць у ВК-17 працуе роўна да таго часу, пакуль пра калонію расказваюць не пажарныя. І не будзем забываць пра тое, што пажар у такім месцы з’яўляецца НЗ удвая – зняволеныя не могуць пакінуць памяшканні самастойна.
Фота скрыншот відэа МНС.